بررسی احتمال ترمبوز در بطن چپ با انفارکتوس مصنوعی به وسیله‌ی معیار زمان ماند: یک تحلیل برهم‌کنش سیّال ـ جامد

نویسندگان

1 گروه مهندسی مکانیک، دانشگاه زابل، زابل، ایران

doi
10.22041/ijbme.2025.2056665.1973
چکیده

یکی از اطلّاعات مهم در بررسی‌های قلبی ـ عروقی، احتمال بروز عارضه‌ی ترمبوز است. در این میان، ترمبوز بطن چپ قلب، به جهت اهمّیّتی که در سیستم گردش خون دارد، در مطالعات زیادی مورد بررسی قرار گرفته است. در این تحقیقات، عوامل مختلف بیوشیمیایی و همودینامیکی به عنوان عوامل آغازگر فرایند ترمبوز مورد توجه واقع شده‌است. زمان ماند خون یکی از شاخص‌های همودینامیکی مهم در تشخیص احتمال تشکیل ترمبوز است. در این مطالعه نیز، همین شاخص به عنوان معیار تشخیص احتمال این عارضه در نظر گرفته شد. در ابتدا هندسه و جابجایی دیواره‌ی بطن چپ از تصاویر MRI به دست آمد و سپس جریان خون در آن با استفاده از روش برهم‌کنش سیّال ـ جامد (FSI) مدل‌سازی شد. مدل‌های عددی انفارکتوس مصنوعی با حذف موضعی این جابجایی‌ها در نواحی مشخّص، ساخته شد. اثر مکان انفارکتوس، درصد سطح آن به سطح بطن، میزان اتّساع و ویژگی موادّ آن به عنوان متغیّرهای مدل‌سازی انتخاب شدند. در مجموع، ۱۶ مدل مختلف انفارکتوس به همراه یک مدل کنترل (بدون انفارکتوس) در نظر گرفته شد. زمان ماند خون با استفاده از رویکرد اویلری و از طریق حل معادله‌ی انتقال ـ نفوذ مربوط به آن همراه با حل جریان، محاسبه شد. تحلیل‌های کمّی و کیفی زمان ماند در مدل‌های مختلف انفارکتوس به هدف بررسی ارتباط آن با احتمال ترمبوز بطن چپ ارائه شد. این تحلیل‌ها نشان داد که ویژگی مواد مربوط به ناحیه‌ی انفارکتوس، تأثیر چندانی بر زمان ماند ندارد. اما مکان و درصد و اتّساع ناحیه‌ی انفارکتوس تأثیرات قابل ملاحظه دارد. نتایج این مطالعه می‌تواند به درک بهتر نقش انفارکتوس در تغییر همودینامیک خون و افزایش خطر ایجاد ترمبوز در بطن چپ کمک کند.