موج جدید اسلامگرایی در جها عرب
نویسندگان
1 کارشناسی ارشد علوم سیاسی دانشگاه اصفهان
2 عضو هیئت علمی گروه علوم سیاسی دانشگاه اصفهان
doi
10.30497/pk.2013.1426چکیده
با وقوع جنبشهای مردمی اخیر در خاورمیانه و شمال آفریقا، بسیاری بر این باورندکه این موج ادامۀ امواج دموکراسی مطرح شده توسط ساموئل هانتینگتون است. وی باتقسیم بندی گذارهای دموکراسی در سه موج از 1820 تا کنون، به توصیف تاثیر پذیریاغلب نقاط جهان از این امواج میپردازد و برخی تلاش دارند تحولات منطقه را دراینچارچوب تحلیل نمایند.این درحالی است که بیداری اسلامی چارچوبی متفاوت را برای فهم این تحولاتپیشنهاد می نماید. در این پژوهش ضمن تبییننقش حائز اهمّیت گرایشهای مذهبی در جهان عرب ذیلِ نظریۀ امواج اسلام خواهی، بهتحلیل انتقادی دیدگاه هانتینگتونپرداختهو وضعیت جهان عرب را تحلیلمی نماید. سوال اصلی این است: آیا میتوان جنبشهایمنطقه را موج جدیدی ازدموکراسی خواهی دانست؟ یافتههای محققان دلالت بر آن دارد که تحولات مزبور به دلیلنقش موثر انقلاب اسلامی ایران، پیشینۀ اسلامگرایی و گرایشهای دینی در منطقه،گسترش مطالبات شهروندی، آگاهی سیاسی و مبارزه با استبداد،بیشتر با نظریه«مردمسالاریدینی» تا امواج دموکراسی قابل درک و تحلیل است.موضوعی که نگارندگان از آن به موج جدیدِ اسلام خواهی تعبیر نمودهاند