بررسی و نقد تأثیر و تأثر امام فخر رازی در مباحث بیان با رویکرد کتاب نهایة الایجاز فی درایة الاعجاز
نویسندگان
1 دانشیار دانشگاه آزاد قم
2 -محل کار: دانشگاه پیام نور مرکز ری
doi
چکیده
کتاب نهایة الایجاز فی درایة الاعجاز از امام فخر رازی (606 ه.ق) یکی از کتابهای مهم و قابل توجه در حوزة مباحث بلاغی است. این کتاب که در واقع تلخیصی از دو کتاب اسرار البلاغة و دلائل الاعجاز عبد القاهر الجرجانی است، متضمن برخی آرا و دیدگاههای امام فخر رازی نیز میباشد. این مقاله به روش توصیفی و تحلیلی و با بهره گیری از روش مقایسهای، تأثیرپذیری و تأثیرگذاری فخر رازی در مباحث علم بیان را از کتاب نهایة الایجاز فی درایة الاعجاز، مورد بررسی و نقد قرار داده و اختلافات و اشتراکات آنها را ارزیابی مینماید. برخی نتایج مقاله حاکی از آن است که فخر رازی در کتاب خود آرای عبدالقاهر را مورد تحلیل قرار داده و در اغلب موارد همراه با استدلال لغوی و منطقی بر آن صحه میگذارد و در برخی موارد نیز با استاد خود با سبکی منطقی که با مسائل بلاغی سازگار نیست، به گفت و گو میپردازد. فخر رازی نظرات و دیدگاه-های فشردة عبدالقاهر جرجانی را به گونه ای مبسوط بیان میکند و خود نیز تحلیلهایی دیگری به آن میافزاید. و در عین حال خود نیز بر برخی از صاحب نظران و دانشمندان بعدی تأثیر گذاشته است.