اصول امنیت اجتماعی‌شده در اسلام؛ مطالعه موردی: سوره‌های مبارکه اعراف، یونس و صافات

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه امام صادق علیه السلام

doi
10.30497/pk.2012.774
چکیده

«امنیت اجتماعی‌شده» را می‌توان یکی از نظریه‌های نوین امنیتی به شمار آورد که به‌دلیل اهمیت و اثرگذاری بالای آن در فهم و مدیریت امنیت، به گفتمانی مسلط تبدیل شده است؛ درحالی‌که عمدۀ نویسندگان ایرانی مواجهه‌ای بومی با این مفهوم بنیادی نداشته و شاهد طرح و ترویج روایت‌های غربی از این اصطلاح در جامعۀ علمی و عملیاتی کشور هستیم. از این منظر نیز تلقی‌های متفاوتی از «بعد اجتماعی امنیت» گرفته تا «امنیت هدایت‌محور» به‌عنوان تفاسیر مرجع عرضه شده‌اند. در این نوشتار، محقق ضمن پرسش از چیستی و اصول حاکم بر «امنیت اجتماعی‌شده» در اسلام،‌ مرزهای مفهومی این اصطلاح را در گفتمان علمی جامعۀ ایران تعریف و تحدید نموده است. افزون بر آن با استفاده از روش تفسیر موضوعی، سوره‌های مبارکه اعراف، یونس و صافات، تحلیل و ارکان «امنیت اجتماعی‌شده» در گفتمان اسلامی استنباط و معرفی شده‌اند. بر این اساس، از دیدگاه اسلامی، اصالت اجتماعی امنیت نقد و نفی شده، اما بنیاد اجتماعی امنیت مورد پذیرش است.