بررسی تطبیقی تتابعاضافات در زبان و ادب عربی و فارسی
نویسندگان
1 دانشجوی دوره دکتری دانشگاه خلیج فارس
2 عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس
3 عضو هیئت علمی دانشگاه خلیج فارس
doi
چکیده
تتابعاضافات به معنی پی در پی آمدن کلمات است. برخی علمای بلاغت عربی آن را عیب و اسباب خلوّ فصاحت ذکر کرده و برخی نیز مشروط به شرایطی آن را نیکو دانستهاند، لیکن امروزه در فارسی نگاهی زیباشناسانه به تتابع اضافات وجود دارد و نیکو شمرده میشود. این پژوهش با روش بلاغی ـ تطبیقی و به هدف بررسی دلایل نظر متفاوت علمای بلاغتِ هر دو زبان دربارة تتابع اضافات، تفاوتها و شباهتهای کاربرد آن را در هر دو زبان بررسی میکند. ویژگیهای دستوری زبان فارسی و عربی یکسان نیست و همین امر در نیکو بودن تتابع اضافات یا برعکس قبح آن در دو زبان اثرگذار است.بارزترین تفاوت تتابع اضافات در زبان فارسی در مقایسه با عربی تکرار کسرة اضافه در آن و موسیقایی کردن کلام است. همچنین تنوع کلمات متوالی از لحاظ نوع، در زبان فارسی در مقایسه با عربی بیشتر است، برای مثال ضمیر منفصل اول شخص و اسم اشاره در بین شواهد تتابع اضافات دیده میشود، ولی در شواهد تتابع اضافات عربی وجود ندارد. به نظر میرسد همین تنوع، در کاربردیتر بودن آن در زبان فارسی مؤثر است.