سنجش میزان سرمایۀ اجتماعی، مشارکت و توسعۀ پایدار شهری مورد شناسی؛ منطقۀ سه کلانشهر زاهدان

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه سیستان و بلوچستان

2 کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه سیستان و بلوچستان

doi
10.22111/gaij.2014.1540
چکیده

علی رغم اینکه رهیافت مشارکتی و توجه به مردم، به عنوان بهره­برداران نهایی از نتایج طرح­ها و برنامه­ریزی­های شهری، مقوله­ای است که طی دهه­های اخیر مورد توجه صاحب­نظران حوز­ برنامه­ریزی شهری قرار­گرفته، ولی مقوله سرمایه اجتماعی اغلب به دست فراموشی سپرده شده­است. حال مسئلۀ اساسی و سؤال اصلی تحقیق آن است که سرمایۀ اجتماعی، عوامل مؤثر در افزایش یا کاهش آن، محور‌ها، معیارها، شاخص‌ها و به­طور مشخص ابعاد مشارکتی آن و نقش و تأثیر این بعد از سرمایۀ اجتماعی در توسعۀ پایدار شهری چیست؟ از این­رو هدف از انجام این پژوهش، سنجش میزان مشارکت شهروندی، به­عنوان یکی از ابعاد مهم سرمایۀ اجتماعی می­باشد. روش تحقیق، توصیفی- تحلیلی بوده و از ابزار پرسشنامه جهت گردآوری اطلاعات مورد نیاز استفاده شده­است. با توجه به تعداد نمونۀ موردنیاز که بر اساس فرمول کوکران 320 عدد تعیین­گردید، پرسشنامه­ها در منطقۀ سه، شهر زاهدان توزیع و پس از تکمیل و تلفیق با یافته­های اسنادی، با استفاده از نرم­افزار آماری  Spss18و آزمون T-Test  یک متغیره مورد تجزیه و تحلیل قرار­گرفت. نتایج حاصل از تحلیل­های کمی و کیفی این پژوهش حاکی از آن است که شهروندان منطقه سه کلانشهر زاهدان از نظر میزان مشارکت در امور شهر در وضعیت خوب و بالاتر از حد متوسط قرار­دارند.بنابراین، مسئولین اجرایی و مدیریتی شهر می‌توانند از این پتانسیل و استعدادی که در بین شهروندان نهفته است با برنامه ریزی‌های منسجم و منظم این توانایی‌های بالقوه را به مرحله فعلیت رسانده و به­منظور ارتقا کیفیت کاردکرهای شهری و زندگی شهروندان بیش از گذشته از آن بهره­گیرند.