تحلیلی بر مدل‌های بلوغ زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین: کاربست روش فراترکیب

نویسندگان

1 کارشناس شرکت توزیع نیروی برق غرب مازندران و دانش‌آموخته‌ی دکترای مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران

2 استادیار گروه مدیریت صنعتی، دانشگاه مازندران، دانشکده علوم اقتصادی و اداری، بابلسر، ایران

doi
چکیده

به منظور دستیابی به مزیت رقابتی در بازار جهانی امروز، زنجیره­های تامین نقش مهمی در صنایع  مختلف ایفا می­کنند.  درک بلوغ و  ویژگی­های آن می­تواند منجر به دستیابی به سطوح بالاتر عملکرد برای شرکت­های فعال در زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین گردد. برای اندازه­گیری و ارزیابی زنجیره­های تامین، طیف گسترده­ای از مدل­های بلوغ ارائه شده­اند که با  تجزیه و تحلیل وضعیت موجود در زنجیره، ارزیابی آن و ارائه راهنمایی در توسعه نقشه راه بهبود، امکان دست­یابی به سطوح بالاتر بلوغ را فراهم می­کنند. هدف از این پژوهش تحلیلی جامع بر مدل­های بلوغ زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین از سال 1989 تا 2023 می­باشد. برای دستیابی به این هدف از رویکرد کیفی فراترکیب استفاده شده است. نتایج پژوهش نشان می­دهد که  عمده­ی ­مدل­های بلوغ در ابعاد زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین، مدیریت زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین، زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین یکپارچه، زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین تقاضا محور و زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین همکارانه مطرح شده­اند. همچنین سطوح بلوغ آن­ها به صورت گسترده شامل: بدون ساختار، اولیه، تعریف شده، مدیریت شده، یکپارچه و توسعه یافته می­باشد. عمده­ی حوزه­هایی که مدل­های بلوغ زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین بر آن­ها متمرکز هستند شامل: استراتژی، منبع­یابی  برنامه­ریزی، ساخت، تحویل، لجستیک، جریان اطلاعات، جریان مواد، سامانه هایارزیابی عملکرد، مدیریت ارتباط با مشتری، کارکنان، فرایندهای زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین، ساختار سازمانی، هماهنگی در زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین، پشتیبانی مدیریت، توانمندسازی، انعطاف­پذیری در زنجیره، ارتباطات، تولید و عملیات، فرهنگ، پایداری، نوآوری و مخاطره می­ باشد. در این پژوهش تلاش شده است  با رویکرد جدیدی از  آنتروپی تحت عنوان آنتروپی  فازی فیثاغورثی  و با نظرسنجی از 12 خبره که با روش گلوله برفی انتخاب شده­اند، حوزه­های مختلف زنجیره‌‌‌‌‌‌‌‌تأمین اولویت­بندی شوند.