فنولوژی و ویژگی‌های رشدی کلن‌های جدید صنوبر در صفرابسته استان گیلان

نویسندگان

1 مربی پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

2 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران

3 استادیار پژوهش، پژوهشکده چای، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، لاهیجان، ایران

4 مربی پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران

5 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران

doi
10.22092/ijfpr.2018.116140
چکیده

شناخت پدیده­‌های حیاتی صنوبرها با هدف برنامه‌­ریزی برای مطالعات آینده ضرورت دارد. از این‌رو، در پژوهش پیش‌رو مطالعات فنولوژیکی و توان رویشی 12 کلن جدید صنوبر در ایستگاه صفرابسته استان گیلان انجام شد. در کلکسیون، برای هر کلن یک قطعه‌نمونه درنظر گرفته شد و درختان صنوبر در فواصل 4×4 متر در هر قطعه‌نمونه آزمایشی کاشته شدند. ثبت پدیده‌های فنولوژی از نیمه دوم اسفند هر سال آغاز و در آذر سال آینده پایان یافت. اندازه­‌گیری فاکتورهای رشدی قطر و ارتفاع نیز در پایان دوره رشد سالانه انجام شد. نتایج نشان داد که جوانه‌های برگی کلن‌های P. euramericana 45.51 و P. e. Pacher زودتر و کلن P. e. Blanc دیرتر از سایر کلن‌ها باز شدند. همچنین، پراکنش بذر کلن‌های مورد بررسی از دهه اول خرداد شروع ‌شد. دوره زیستی کلن‌ها متفاوت بود و از کمینه 203 روز در کلن P. e . 87m119 تا بیشینه 240 روز در کلن P. e. Pacher طول کشید. در بررسی متغیرهای رشدی کلن‌ها، اختلاف معنی‌داری مشاهده شد، به‌طوری‌که دو کلن P. interamericana و P. deltoides Marquette بیشترین قطر، ارتفاع و حجم (میانگین تولید در هکتار سالانه چوب به‌ترتیب 22/4 و 21 متر مکعب) را داشتند، در حالی‌که کلن شاهد (P. d. 69.55)، 15/5 مترمکعب پتانسیل تولید چوب داشت. با بهره‌گیری از نتایج این پژوهش می‌توان برنامه­‌ریزی دقیقی برای اجرای پژوهش‌های بعدی مانند دورگ‌گیری انجام داد.