تقویت حافظه‌ی کاری خلبانان با استفاده از تحریک الکتریکی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مهندسی پزشکی، دانشکده‌ی مهندسی برق و کامپیوتر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران / استادیار، گروه علوم شناختی، دانشکده‌ی علوم و فناوری‏های بین رشته‏ای، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد، گروه مهندسی پزشکی، دانشکده‌ی مهندسی برق و کامپیوتر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری، گروه مخابرات، دانشکده‌ی مهندسی برق و کامپیوتر، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22041/ijbme.2023.2007949.1853
چکیده

حافظه‌ی کاری در کارکردهای اجرایی از اهمیت بالایی برخوردار بوده و حافظه‌ی کاری کلامی نقشی حیاتی در بهینه‌سازی عمل‌کرد کاربران سیستم‌های پیچیده مانند خلبانان دارد اما ظرفیت آن محدود است. تحقیقات وسیعی با هدف بهبود ظرفیت حافظه‌ی کاری بینایی انجام شده اما اطلاعات اندکی در مورد حافظه‌ی کاری شنیداری به ویژه در خلبانان در دسترس است. هدف این مطالعه بررسی تاثیرات تحریک الکتریکی فراجمجمه‌ای بر حافظه‌ی کاری کلامی خلبانان در حین انجام تسک شنیداری است. تسک شنیداری شامل آواهای غیرتکراری و حاوی تعداد برابری از اعداد و حروف انگلیسی تصادفی با توزیع یک‌نواخت بوده که در گوشی خلبان پخش شده و خلبان موظف است پس از شنیدن هر آوا آن را بازگو کند. این تسک شنیداری در 6 سطح از آسان تا سخت طراحی شده است که در هر سطح تعداد کاراکترها 2 عدد افزایش یافته و به ازای هر سطح 5 آوا وجود دارد. بنابراین در هر جلسه 30 آوا متشکل از 4 تا 14 کاراکتر ارائه شده است. پیش از شروع تسک، تحریک الکتریکی با شدت جریان 2 میلی‌آمپر اعمال شده است. این آزمایش شامل سه مرحله‌ی پایه (بدون تحریک)، شم (تحریک ساختگی) و آندال (تحریک اصلی) است. مدت زمان اعمال تحریک در حالت شم 30 ثانیه و در حالت آندال 10 دقیقه است. در نهایت با بررسی پاسخ آزمودنی‌ها و تعداد کاراکترهایی که درست به خاطر سپرده شده، با استفاده از آزمون‌های آماری تغییرات عمل‌کرد خلبانان بررسی شده است. در نتیجه با در نظر گرفتن تمام سطوح دشواری در کنار هم، بهبود معنی‌داری در ظرفیت حافظه‌ی کاری با تحریک آندال (41/6%) نسبت به حالت پایه مشاهده شده است. هم‌چنین نشان داده شده که در سطوح دشوارتر تسک، عمل‌کرد خلبانان پس از اعمال تحریک نسبت به حالت پایه بهبود معنی‌داری داشته است (سطح 4: 20/12%، سطح 5: 00/9% و سطح 6: 44/10%). بنابراین نتایج این تحقیق می‌تواند برای یافتن بینشی عمیق‌تر در مورد مکانیسم عصبی حافظه‌ی کاری و استفاده از آن برای تقویت انسان مفید باشد.