اثر بافت خاک بر رشد و تولید صنوبر دلتوئیدس (Populus deltoides Bartr. ex Marsh. 77/51) در اراضی جلگهای نور
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
2 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
3 استاد، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیتمدرس، نور، ایران
4 استادیار پژوهشی، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران
doi
10.22092/ijfpr.2017.112874چکیده
در دهههای اخیر صنوبرکاری در شمال ایران بهمنظور زراعت چوب تا سطح 50 هزار هکتار توسعه یافته و صنوبر دلتوئیدس (Populus deltoides Bartre. ex Marsh. 77/51) یکی از گونههای غیربومی تندرشد کاشته شده در این اراضی است. این پژوهش با هدف انتخاب بسترهای مناسبتر این گونه برای افزایش رشد و تولید چوب انجام شد. در اراضی جلگهای شهرستان نور، سه عرصه جنگلکاری 20 ساله این گونه با بافت خاک سیلتی- رسی- لومی، سیلتی- لومی و لومی انتخاب شدند. اندازهگیریها در قطعهنمونههای 400 متر مربعی با چهار تکرار انجام شد. تجزیه و تحلیل دادههای کمی و کیفی درختان، تفاوت معنیداری را بین عرصههایی که دارای بافتهای مختلف خاک بودند، نشان داد. درختان در بافت لوم، بیشترین رویش ارتفاعی سالانه (1/27 متر)، بیشترین حجم درخت متوسط (0/956 متر مکعب)، بیشترین متوسط قطر (29/01 سانتیمتر)، بیشترین رویه زمینی در هکتار (32/59 متر مربع) و بیشترین حجم در هکتار (443 متر مکعب) را داشتند. متوسط ارتفاع درختان در خاک سیلتی- لومی (24/47 متر) اختلاف معنیداری با ارتفاع در خاک سیلتی- رسی- لومی داشت. رویش قطری و رویه زمینی درختان صنوبر در خاک دارای بافت سیلتی- رسی- لومی نسبت به خاک سیلتی- لومی بیشتر بود. خاک لومی شرایط بهتری را برای رشد و تولید درختان صنوبر فراهم کرده بود. پیشنهاد میشود بهمنظور شناخت اولیه از وضعیت رویشگاه و انتخاب کلن و برنامهریزی اجرای عملیات اصلاحی، حتماً پیش از کاشت، آزمایش خاک انجام شود تا موفقیت صنوبرکاری تضمین و سرمایهگذاری در این راستا با خطر کمتری مواجه شود.