An Analysis of the Patterns of the Spell and Amulet Woven Pendants in Sistan and Baluchestan
نویسندگان
1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات
2 دانشگاه آزاد اسلامی
doi
10.22055/pyk.2021.17194چکیده
بیان مسئله: ازجمله دست بافتههای مناطق عشایری سیستان و بلوچستان آویز بافتههای تزئینی است. بافندگان برای در امان بودن از مصائب روزگار و غلبه بر ترسها از نقوشی در این بافتهها استفاده نمودهاند که جهت طلسم و تعویذ شکل گرفتهاند. از این رو مسئله قابل تأمل این است که چگونه نقوش مرتبط با طلسم و تعویذ روی دستبافتههای کاربردی زندگی نقش بسته است و دلیل کاربرد این نقوش در این دستبافتهها چیست؟ هدف: ازآنجاکه تاکنون مطالعه جامعی در این باره صورت نگرفته نگارندگان بر آن شدند که در این زمینه به پژوهش بپردازند. مقاله حاضر کوشیده است تا با شناسایی انواع آویز بافتههای سیستان و بلوچستان، ضمن تلاش در برطرف نمودن کاستیهای پژوهشهای موجود و همراستا، نقوش این بافتهها را تحلیل و بررسی کنند. روش پژوهش: این مقاله از نوع پژوهشهای کیفی است و روش ارائه آن توصیفی–تحلیلی است که اطلاعات مورد نظر آن به شیوه کتابخانهای و میدانی جمعآوری گردیده است. یافتهها: نتایج پژوهش نشان میدهد دستبافتهها در این منطقه بهصورت آویزبافتة یکتلی (دستبافتهای با عرض کم و طول زیاد)، تعویذبند، گلوبند چهارپایان، مالبند و پُلُک بوده است، نقوش در دستبافتهها علاوه بر جنبه تزئینی و کاربردی، جهت بازتاب آرزوها، خواستهها، بیان ترس و اعتقادات مردم منطقه بوده است. پرکاربردترین صورت هندسی نقشمایهها با بنیاد مثلث، مربع و لوزی است استفاده از این فرم و نقوش در این دستبافتهها نشان از تأثیر اقلیم و فرهنگ منطقهای بر هنر این سامان دارد. استفاده از این نقوش در کنار تزئیناتی همسو، برای دفع بلایا با هدف تعویذی و طلسمی ایجاد شدهاند.