اثر تحریک فراجمجمه ای مغز و تمرینات ثبات مرکزی بر خستگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس

نویسندگان

1 استادیار فیزیولوژی ورزشی، گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاد اسلامی. تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد آسیب شناسی و حرکات اصلاحی، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

3 دکترای رفتار حرکتی و کارشناس ارشد کاردرمانی جسمانی، استادیار واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

4 کارشناس ارشد آسیب شناسی ورزشی و حرکات اصلاحی، واحد تهران شرق، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

doi
10.22038/mjms.2025.85695.4908
چکیده

مقدمه: خستگی نشانه‌ای شایع اما نه‌چندان شناخته‌ شده در بیماران مبتلا به ام اس است هدف پژوهش حاضر مقایسه‌ی اثر تحریک فراجمجمه ای مغز و تمرینات ثبات مرکزی بر خستگی بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس بود. روش کار: پژوهش حاضر تجربی و از نوع پیش آزمون- پس آزمون بود. جامعه آماری آن کلیه بیماران مبتلا به مولتیپل اسکلروزیس مراجعه کننده به بیمارستان توانبخشی رفیده شهر تهران در زمستان 98 بودند که از بین آن ها تعداد 30 نفر بیمار27 الی 70 ساله از هر دو جنس زن و مرد با نمونه گیری در دسترس و هدفمند انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری تجربی و کنترل قرار داده شدند. پس از اندازه گیری میزان خستگی به وسیله‌ی پرسشنامه خستگی چند بعدی، تمرینات ثبات مرکزی 8 هفته (هفته ای 3 جلسه) که هر جلسه حدود 30 تا 40 دقیقه طول کشید و تحریک الکتریکی فراجمجمه ای مخچه، هفته ای 2 جلسه (جلسات اول و سوم هرهفته)، به صورت آنلاین هر جلسه به مدت 20 دقیقه همراه با تمرینات ثبات مرکزی ارائه شد. پس از اتمام مداخله، متغیرهای پژوهش مجدداً اندازه گیری شدند.نتایج: نتایج تحقیق، حاکی از این است که تحریک الکتریکی مخچه خستگی عمومی (001/0=P)، خستگی جسمی (001/0>P)، کاهش فعالیت (001/0>P)، و ادراک خستگی (001/0>P) بیماران ام اس را کاهش داده است. با این وجود بر کاهش انگیزه (097/0=P) و خستگی ذهنی (080/0=P) این بیماران تاثیری ندارد.نتیجه گیری: بنابراین تحریک الکتریکی مخچه با جریان مستقیم الکتریکی بر خستگی بیماران ام اس اثرات سودمندی دارد.