اثر رطوبت خاک و سایه بر رویش و تخصیص زی‌توده نهال‌های بنه (Pistacia atlantica Desf.)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری اکولوژی جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

2 دانشیار پژوهش، گروه مهندسی بیوتکنولوژی، دانشکده مهندسی انرژی و فناوری‌های نوین، دانشگاه شهید بهشتی

3 دانشیار، گروه جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

4 استاد پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

5 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان

doi
10.22092/ijfpr.2016.106990
چکیده

پژوهش پیش‌رو به‌منظور بررسی اثر رطوبت خاک و نیز سایبان‌های مصنوعی بر روند رشد، تولید و تسهیم زی‌توده در اندام‎های مختلف نهال بنه (Pistacia atlantica Desf.) در ایستگاه تحقیقات البرز کرج انجام شد. نهال‎های بنه به‎مدت شش ماه از خرداد تا آذرماه 1393 تحت تیمارهای رطوبت خاک (در سه سطح 100، 50 و 20 درصد ظرفیت زراعی) و سایبان مصنوعی (در سه سطح 100، 50 و 30 درصد نور کامل) در قالب طرح کرت‎های خردشده با پایه بلوک‎های کامل تصادفی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که عامل رطوبت خاک اثر معنی‌داری بر ارتفاع، قطر یقه و زی‌توده تر و خشک ساقه و برگ و زی‌توده تر کل داشت. رژیم سایبان به‌طور معنی‌داری باعث کاهش ارتفاع، زی‌توده خشک ریشه و کل و نسبت زی‌توده تر ریشه به کل شد. براساس نتایج، نهال‎های بنه در سطوح مختلف رطویت رفتار متفاوتی نسبت به سایه از خود نشان دادند، به‌ویژه افزایش سایه باعث کاهش معنی‌دار ارتفاع، زی‌توده تر برگ و نسبت زی‌توده تر ریشه به اندام هوایی در رطوبت کامل و افزایش این مشخصه‌ها در نهال‌های تحت تنش شد. بررسی روند تغییرات مشخصه‌ها تحت سطوح مختلف رطوبت و نور نشان داد که سایه در حالت بروز تنش خشکی برای نهال‎های بنه کمک‌کننده بوده است و باعت کاهش عوارض ناشی از تنش خشکی بر این گونه ‌شده است.