ویژگی‌های رویشی و خاک توده‌های طبیعی سماق (Rhus coriaria L.) در شهرستان ارومیه

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه

2 استادیار، گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه

3 دانشیار، گروه جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه

doi
10.22092/ijfpr.2016.106994
چکیده

توده‌های جنگلی متشکل از گونه‌های چندمنظوره مانند سماق (Rhus coriaria L.)، زرشک و پسته وحشی به‌طور خالص یا آمیخته در شمالی‌ترین مناطق جنگل‌های زاگرس گسترش دارند. در پژوهش پیش‌رو سعی شد نیازهای رویشگاهی و مهم‌ترین ویژگی‌های کمی و کیفی توده‌های طبیعی سماق در شهرستان ارومیه مورد بررسی قرار گیرد. دو منطقه کچله و دره‌خان در محدوده شهرستان ارومیه به‌عنوان مناطق پژوهش انتخاب شدند و از هر منطقه 30 قطعه‌نمونه دایره‌ای به مساحت یک آر انتخاب و آماربرداری شدند. مشخصه‌های قطر یقه، قطر برابر سینه، ارتفاع تنه اصلی، ارتفاع تاج، قطر متوسط تاج، تعداد جست، سلامت و منشأ درختان بررسی شدند. همچنین ویژگی‌های فیزیکی و شیمیایی خاک رویشگاه‌های مورد بررسی نیز با برداشت 10 نمونه خاک در منطقه کچله و سه نمونه خاک در منطقه دره‌خان از عمق صفر تا 30 سانتی‌متری اندازه‌گیری شد. براساس نتایج، قطر یقه تنه اصلی، قطر برابر سینه، ارتفاع و متوسط قطر تاج در رویشگاه کچله به‌طور معنی‌داری بیشتر از رویشگاه دره‌خان بود. بررسی مشخصه‌های خاک نشان داد که مقدار آهک (51/8%) و پتاسیم (  p.p.m276) در رویشگاه دره‌خان به‌طور معنی‌داری بیشتر از رویشگاه کچله (به‌ترتیب برابر با 1/25% و  p.p.m224/5) بود. در رویشگاه کچله مقدار کربن آلی و پتاسیم (به‌ترتیب 1/6% و  p.p.m210/75) در خاک فضای زیر تاج  به‌طور معنی‌داری بیشتر از فضای باز (به‌ترتیب 0/9 % وp.p.m  146/60) بود. همچنین در رویشگاه کچله بین وزن میوه تولیدی و قطر تاج همبستگی معنی‌داری وجود داشت.