مدیریت ریسک نوسانات قیمت نفت در ایران

نویسندگان

1 کارشناس ارشد اقتصاد

2 ا ستاد دانشگاه بوعلی سینا

doi
چکیده

قیمت­های نفت خام تحت تأثیر عوامل مختلفی بوده و نوسانات زیادی دارند، که ریسک قیمت را بوجود می­آورند. ریسک برای یک بنگاه کوچک تا یک شرکت چند ملیتی بزرگ و همچنین در سطح کلان اقتصاد یک کشور نیاز به مدیریت و کنترل دارد. مدیریت ریسک فرآیندی پیچیده بوده و مراحلی چون شناسائی و ارزیابی ریسک، گزینش روشی بهینه جهت مقابله با آن و برنامه­ریزی جهت انجام و نظارت بر صحت عمل آن را شامل می­شود. پوشش ریسک یکی از راهکارهای مدیریت ریسک است که با استفاده از ابزارهای مشتقه مالی مانند قراردادهای آتی انجام می­گیرد. این مقاله به بررسی مدیریت ریسک نوسانات قیمت نفت به وسیله قراردادهای آتی پرداخته است.نرخ­های پوششی حداقل واریانس ایستا و پویا به ترتیب توسط مدل­های اقتصاد سنجی حداقل مربعات معمولی (OLS) و ناهمسانی واریانس شرطی خودهمبسته دو متغیره(BV_GARCH) و برای قراردادهای آتی یک تا چهارماهه بدست آمده­اند. جهت انتخاب بهترین نرخ پوششی از روش­های آماری، اقتصادی و اقتصادسنجی استفاده شده است. نتایج نشان می­دهد که کلیة نرخ­های پوششی محاسبه شده توان بالایی در کاهش ریسک دارند (بین 86 تا 96 درصد) و با طولانی شدن سررسید قراردادهای آتی قدرت آنها نیز بیشتر می­شود؛ به طوری که آتی­های چهار ماهه بهترین نوع قرارداد در کاهش ریسک هستند. این مقاله نرخ­های پوششی ایستا را به دلیل ایجاد مطلوبیت بیشتر، جهت پوشش ریسک نوسانات قیمت نفت پیشنهاد می­کند.