فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در حال حاضر آبخوان دشت مشهد به علت شرایط خاص خود و وجود واحدهای صنعتی و فعالیت‌های کشاورزی و شهرها و شهرک‌های متعدد از مناطق بحرانی و آسیب‌پذیر می باشد. هدف از این پژوهش، ارزیابی آسیب‌پذیری آبخوان دشت مشهد به جهت پایش کیفی و مدیریت منابع آب زیرزمینی و جلوگیری از آلودگی‌های آتی آن است. داده‌ها و لایه‌های اطلاعاتی جهت استفاده در مدل‌های SINTACS و GODS از شرکت آب منطقه‌ای خراسان رضوی تهیه گردید. در مدل SINTACS از هفت پارامتر و در مدل GODS از چهار پارامتر هیدروژئولوژیکی استفاده ‌شده و پس از وزن دهی و رتبه‌بندی و تلفیق لایه‌ها در محیط نرم‌افزار ArcGIS، نقشه آسیب‌پذیری آبخوان دشت مشهد به دست آمد. نتایج حاصله از مدل SINTACS نشان می‌دهد که محدوده مطالعاتی در پنج پهنه با آسیب‌پذیری خیلی کم(44/0%)، کم(57/25%)، متوسط(58/28%)، زیاد (79/2%)، خیلی زیاد(61/42%) قرار می‌گیرد. همچنین بر اساس نتایج مدل GODS محدوده مطالعاتی در پنج پهنه با آسیب‌پذیری خیلی کم(93/0%)، کم(11/31%)، متوسط(45/11%)، زیاد (56/1%) و خیلی زیاد (95/54%) قرار می گیرد. مقایسه نتایج مدل‌ها نشان می دهد که به‌طورکلی میزان آسیب‌پذیری آبخوان از سمت جنوب شرق به سمت شمال غرب محدوده افزایش می‌یابد. صحت سنجی نقشه های تهیه شده با استفاده از روش آماری و محاسبه ضریب همبستگی بین نقشه‌های آسیب‌پذیری و لایه TDS در محیط نرم‌افزار TerrSet انجام شد. ضریب همبستگی برای مدل SINTACS و GODS به ترتیب 91/0 و 85/0 بدست آمد که این نتایج نشان دهنده دقت بالای هر دو مدل در پهنه‌بندی آسیب‌پذیری آبخوان دشت مشهد می باشد.