نقدی بر کتاب از قبادیان تا یمگان

نویسندگان

1 دانشیار زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

doi
10.29252/kavosh.2023.18906.3299
چکیده

ابومعین ناصربن خسرو بن حارث قبادیانی بلخی شاعر نام‌آور  قرن پنجم است. او شعر خود را در خدمت دین و مذهب قرار داده ‌است و برای شعر، تنها مأموریتی دینی متصوّر است. بر اثر عواملی چند، دیوان ناصرخسرو در مقایسه با دیوان دیگر شاعران فارسی زبان، چندان مورد توجه شارحان قرار نگرفته و تا کنون، شرحی کامل از آن منتشر نشده‌است. از سوی دیگر، در آثار منتشرشده که تنها بخشی از دیوان ناصرخسرو را شرح کرده‌اند نیز مشکلات فراوان وجود دارد. کتاب «از قبادیان تا یمگان» از جمله کتاب‌هایی است که در آن، بخش‌هایی از دیوان ناصرخسرو به همراه سفرنامة او شرح شده‌ است. این کتاب کار مشترک آقای محمّدرضا یوسفی و خانم رقیه ابراهیمی‌شهرآباد است و «مرکز بین‌المللی ترجمه و نشر المصطفی» آن را منتشر کرده ‌است.از آنجا که یکی از مهم‌ترین اهداف شرح متون، این است که شارح با توجه به دانشی که دارد، بکوشد گرهی از آن متن برای خوانندگان بگشاید، به همین دلیل، باید در شرح متون، جوانب مختلف را در نظر گرفت و برای خواننده تبیین کرد. در این مقاله، کتاب «از قبادیان تا یمگان» به دقّت بررسی می‌شود تا نشان داده ‌شود که شارحان تا چه اندازه در این مورد موفق بوده‌اند و آیا واقعاً گرهی از دشواری‌های شعر ناصرخسرو را گشوده‌اند؟ در این خصوص، مطالبی در مورد مقدمه کتاب، اشکالات ره‌یافته به شرح قصاید، اشارات نادرست قصاید ذکر شده ‌است.