فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش، ایدئولوژی را در سطوح سه‌گانه زبانی (واژگانی، نحوی، بلاغی) در شعر سیمین بهبهانی شاعر ایرانی (1306-1393 ﻫ.ش.) و گلرخسار صفی‌آوا شاعر تاجیکستانی (تولد 1326 ﻫ.ش.)، بررسی و مقایسه می‌کند. شعر هر دو، با ایدئولوژی‌های حاکم بر فضای روشنفکری زمانه همراه است؛ در شعر بهبهانی، ایدئولوژی فمینیستی آشکارتر است و با واژگان امروزی، زبانی زنانه و نگاهی تازه، تشخص یافته است. اما صفی‌آوا، احساسات زنانه را چندان آشکارا بیان نمی‌کند؛ مضامین زنانه در شعر او راه یافته‌اند، اما این، وجه غالب نیست؛ شعر او بیشتر، با ناسیونالیسم نشان‌دار شده است. بازتاب ایدئولوژی در لایه‌های زبانی هر دو هست؛ اما صراحت صفی‌آوا بیشتر و ایدئولوژی در لایۀ واژگانی‌ شعر او پررنگ‌تر است. در شعر بهبهانی ایدئولوژی عمدتاً، در لایه‌های نحوی و بلاغی است و به شعر او فردیتی هنری بخشیده است. از این منظر شعر صفی‌آوا کلیشه‌وار، مانده است.