فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از میان انواع فرسایش آبی، فرسایش خندقی را می توان مخرب ترین نوع آن قلمداد کرد که سالانه موجب ایجاد حجم عظیمی از رسوبات می شود. هدف این پژوهش شناسایی عوامل مؤثر بر وقوع فرسایش خندقی،پیش‌بینی و پهنه‌بندی احتمال وقوع خطر فرسایش خندقی در حوضه آبخیز خسویه در استان فارس با استفاده از مدل CART است. موقعیت خندق‌های شکل‌گرفته با استفاده از نرم‌افزار گوگل ارث و سیستم تعیین موقعیت جهانی (GPS) ثبت‌شده‌اند. در این پژوهش از 16 متغیر تأثیرگذار در فرسایش خندقی شامل شاخص‌های مربوط به توپوگرافی (ارتفاع، شیب، جهت شیب، طول شیب، قدرت جریان، عمق آبراهه، رطوبت توپوگرافی و انحنای طولی)، شاخص نرمال شده پوشش گیاهی (NDVI)، کاربری اراضی، فاصله از راه‌ها، فاصله از آبراهه، نقشه زمین‌شناسی، میزان بارش (برای دوره زمانی سی‌ساله 1351 الی 1381)، نوع خاک و فرسایش‌پذیری خاک استفاده‌شده است. پس از تخصیص مقادیر مربوط به شاخص‌های مستقل به نقاط برداشت‌شده از خندق‌ها مدل‌سازی جهت پهنه‌بندی یا پیش‌بینی مناطق مستعد فرسایش خندقی در منطقه موردمطالعه، در محیط نرم‌افزار SPM با استفاده از مدل CART انجام شد. مدل مذکور در فرایند مدل‌سازی از 70درصد داده‌ها به‌عنوان داده‌های آموزش و 30درصد داده‌ها به‌عنوان داده‌های آزمون استفاده کرده است. دقت مدل اجراشده بر اساس شاخص‌R2 (ضریب همبستگی) برابر 907/0 بوده است. درنهایت نقشه پهنه‌بندی خطر فرسایش خندقی در 5 کلاس؛ خطر خیلی زیاد، خطر زیاد، خطر متوسط، کم خطر و خیلی کم خطر، در محیط نرم‌افزار ArcGIS تهیه گردید، بر اساس این نقشه 10 درصد از مساحت منطقه موردمطالعه در کلاس خطر خیلی زیاد واقع‌شده است.