ارزیابی نقش ژئومورفولوژی مخروط افکنه بر تراکم و تاج پوشش گیاهی( نمونه موردی مخروط افکنه جنوب شرق گنبد نمکی شاه غیب لارستان فارس).

نویسندگان

1 استادیار دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

2 دانشیار دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران،ایران.

3 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

4 دانشیار دانشکده علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.22034/gmpj.2023.392277.1430
چکیده

فرایندها و فرم‌های ژئومورفولوژیکی سطح مخروط‌افکنه‌ها دارای تفاوت‌های زیادی هستند. این تفاوت‌ها می‌تواند ناشی از تغییرات سن سطوح مخروط‌افکنه‌ها باشد. هدف از این پژوهش، بررسی تأثیر لندفرم‌ها و فرایندها بر تراکم و تاج پوشش ‌گیاهی در سطح مخروط‌افکنه جنوب شرق گنبد نمکی شاه غیب لارستان است. مخروط‌افکنه مذکور از سه سطح فسیل، قدیمی و جدید تشکیل شده است. تصاویر هوایی از سطوح مخروط با استفاده از پهباد مدل (Phantom 4 pro) انجام شد. بر اساس تصاویر مذکور، تراکم و تاج پوشش گیاهی و همچنین مدل ارتفاعی رقوی (DEM) با دقت 10 سانتیمتر از 9 منطقه در بالادست، میان‌دست و پایین‌دست سطوح فسیل، قدیمی و جدید به دست آمد. نتایج نشان می‌دهد که میانگین تاج پوشش‌ گیاهی در سطح فسیل (44/10 درصد) بیش‌تر از سطوح قدیمی و جدید است. با این وجود، میانگین تراکم پوشش‌ گیاهی در سطح جدید (91/13 درصد) بیش‌تر از سطوح قدیمی و فسیل است. در سطوح فسیل و قدیمی، میانگین تراکم و تاج پوشش‌ گیاهی در کانال‌ها بیش‌تر از میاناب‌ها است. در سطح جدید، پشته‌ها دارای تراکم و تاج پوشش‌گیاهی بیش‌تری نسبت به فرورفتگی‌ها هستند. همچنین تاج پوشش‌گیاهی در میان‌دست سطوح مختلف مخروط‌ها بیش‌تر از بالادست و پایین‌دست آن‌ها است در حالی که تراکم پوشش‌ گیاهی در میان‌دست سطوح مختلف مخروط‌ها کمتر از بالادست و پایین‌دست آن‌ها است. به طور کلی نتایج تحقیق حاضر نشان می‌دهد که فرم‌ها و فرایندهای ژئومورفولوژی در میزان رطوبت و پایداری سطوح مخروط‌افکنه تاثیرگذار بوده و این موضوع در تراکم و تاج پوشش گیاهی در بخش‌های مختلف مخروط‌افکنه مورد مطالعه تاثیرگذار است.