فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شاهنامه فردوسی یکی از بزرگ‌ترین حماسه‌های جهان است که در سرزمین ایران، حدود هزار سال پیش به زبان فارسی سروده شده و همچنان یکی از بزرگ‌ترین متن‌های حماسی دنیا به شمار می‌رود. تعداد کمی از آثار ادبی جهان به اندازه شاهکاری چون شاهنامۀ­ فردوسی، مورد توجه مردم جهان قرار گرفته‌اند. این شاهکار عظیم تا کنون به بیش از سی و پنج زبان جهان ترجمه شده است. منیرالدّین یوسف (1919-1987م.)، مصنّف ادبیات جدید بنگالی و مترجم مشهور بنگلادش، متن کامل شاهنامه را در شش جلد، به زبان بنگالی ترجمه کرده است. نکتۀ قابل توجه این که یوسف، بسیار مراقب بوده تا وزن شعری شاهنامۀ اصلی را در ترجمة خود حفظ کند؛ یعنی این یک نثر معمولی نیست، بلکه وزن شعر آزاد در ترجمۀ هر سطر از این حماسۀ عظیم وجود دارد. یوسف حتی توضیحات مربوط به اسامی شخصیت‌ها را به درستی ترجمه کرده است. شخصیت‌های معروفی مانند رستم و سهراب نیز در ترجمة او به خوبی مورد توجه قرار گرفته ­اند. با خواندن این متن ترجمه شدۀ شاهنامه، به نظر می­رسد که ما شعر یک شاعر حماسی بنگالی را می‌خوانیم. گرچه شاهنامۀ فردوسی به زبان­های گوناگون جهان ترجمه شده، اما کار منیرالدّین یوسف نمونۀ بارز یکی از بهترین ترجمه­ های شاهنامۀ فردسی در جهان شمرده می­ شود. هدف از این نوشتار، معرّفی منیرالدّین یوسف، ادیب و مترجم بنگالی، و بررسی عملکرد او در ترجمۀ شاهنامۀ فردوسی است.