نگاهی به تولیدات علمی نویسندگان ایرانی با وابستگیهای سازمانی غیر ایرانی
نویسندگان
1 رشته علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه پیام نور
2 کارشناس ارشد رشته علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه خوارزمی
3 . دانشجوی دکتری رشته علم اطلاعات و دانش شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات تهران
doi
چکیده
هدف این پژوهش بررسی میزان تولیدات علمی پژوهشگران ایرانی با وابستگی سازمانی غیر ایرانی به دانشگاههای برتر کشورهای توسعهیافته و صنعتی جهان در پایگاه اطلاعاتی اسکوپوس بود. روش پژوهش پیمایشی، توصیفی و با رویکرد علمسنجی و جامعه آماری شامل اعضای هیئتعلمی ایرانی 301 دانشگاه برتر کشورهای جی هشت و استرالیا بود که بر اساس نظام رتبهبندی دانشگاههای جهان انتخاب شدند و اطلاعات مربوط به تولیدات علمی از پایگاه اطلاعاتی اسکوپوس استخراج شد. یافتهها نشان داد که 553 نفر از اعضای هیئت علمی ایرانی در حوزههای مختلف در دانشگاههای کشورهای توسعهیافته و صنعتی مشغول فعالیت هستند و طی سالهای مورد بررسی 14211 مقاله علمی از این افراد در مجلات معتبر علمی منتشر شده است. در این میان، بخش چشمگیری از تولیدات علمی اعضای هیئتعلمی ایرانی در دانشگاههای ایالات متحده امریکا منتشر شده است و کشورهای کانادا و بریتانیا در رتبههای بعدی قرار دارند. به علاوه، یافتهها نشان میدهد که موضوع بسیاری از مقالات و مدارک علمی در حوزههای مهندسی (3874)، پزشکی (1623) و بیوشیمی، ژنتیک و بیولوژی (852) بوده است. جریان فرار مغزها از کشورهای در حال توسعه بهویژه کشور ایران به کشورهای توسعه یافته و پیشرفته جهان سالهاست که شروع شده است و بیم آن هست که شتاب بیشتری بگیرد و به حد نگران کنندهای برسد. توجه و سیاستگذاری در این امر و تلاش برای جلوگیری از خروج متخصصان و دانشمندان کشور و نیز ترغیب اعضای هیئت علمی ایرانی در کشورهای پیشرفته به بازگشت به کشورمان لازم و ضروری بهنظر میرسد.