ارزیابی کارایی تراکتور کشاورزی در خروج چوب ‏آلات کاتینی و هیزمی (مطالعه موردی: جنگل خیرود)

نویسندگان

1 استاد دانشگاه تهران

2 استادیار دانشگاه تهران

doi
10.22092/ijfpr.2014.11157
چکیده

در جنگل‏های شمال ایران تراکتورهای کشاورزی مجهزشده به تریلی با دو چرخ، به‌طور فراوانی برای عملیات پیش‌حمل چوب‏آلات کاتینی و هیزمی استفاده می‏شود. این مطالعه به‌منظور ارزیابی کارایی، نرخ تولید، هزینه و مدل رگرسیونی پیش‌بینی زمان چوبکشی سیستم بهره‏برداری با تراکتور در حمل چوب‏آلات کاتینی و هیزمی در بخش گرازبن جنگل خیرود انجام شده است. در این تحقیق از روش مطالعه زمانی پیوسته استفاده شده است. مدل رگرسیونی نشان داد که فاصله چوبکشی و تعداد چوب در هر بار مهمترین عوامل تأثیرگذار بر کارایی و تولید در حمل چوب با تراکتور کشاورزی هستند. در این تحقیق میزان تولید ساعتی سیستم چوبکشی با تراکتور با درنظر گرفتن زمان‏های تأخیر در حمل کاتین و هیزم، به‌ترتیب برابر 66/2 و 83/3 مترمکعب در ساعت است. با افزایش فاصله چوبکشی، مجموع زمان چوبکشی یک سیکل افزایش می‏یابد. به‌علاوه تولید سیستم هم کاهش می‏یابد. با افزایش فاصله چوبکشی، کارایی تراکتور کشاورزی به‌صورت رابطه لگاریتمی کاهش می‏یابد. هزینه سیستم خروج چوب با تراکتور کشاورزی برابر 508635 ریال است. هزینه واحد تولید با احتساب زمان‌های تأخیر، برای عملیات حمل چوب‏آلات کاتینی و هیزمی به‌ترتیب برابر 132730 و 190960 ریال بر مترمکعب به‌دست آمد. با افزایش فاصله چوبکشی، هزینه سیستم خروج چوب با تراکتور به‌صورت رابطه توانی افزایش‌یابنده است. زمان اجزای یک سیکل کار خروج چوب نشان داد که جزء بارگیری بیشترین زمان را لازم دارد، به‌خاطر اینکه عملیات جمع‏آوری و بارزدن چوب‏آلات به تریلی به‌شیوه دستی و فیزیکی است که عملیاتی به‌شدت وقت‏گیر است. عملیات پیش‌حمل با تراکتور کشاورزی با مزیت‏هایی مانند ظرفیت بار بزرگتر و انتقال چوب از پای کنده تا دپو بدون تماس با زمین، گزینه مناسبی برای خروج چوب‏آلات کاتینی و هیزمی در عرصه‏های با شیب ملایم در جنگل‏های هیرکانی است.