فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ساختار جنگل تحت تأثیر فرایندهای طبیعی و دخالت­های بشر می­باشد. به‌منظور مدیریت صحیح جنگل به ابزارهایی نیاز است که با استفاده از آنها بتوان تغییرات ایجاد شده در ساختار جنگل را بررسی کرد. در این تحقیق به‌منظور بررسی تغییرات ساختار جنگل­های طبیعی و دست‌نخورده راش منطقه کلاردشت، از سه قطعه نمونه یک هکتاری موجود در مراحل اولیه، بلوغ و پوسیدگی استفاده شد. پس از اندازه­گیری فاصله و آزیموت هر درخت نسبت به گوشه جنوب‌غربی هر قطعه نمونه و ثبت مشخصاتی ازجمله نوع گونه، قطر برابرسینه و ارتفاع، با به‌کارگیری مجموعه­ای از شاخص­های مبتنی بر نزدیکترین همسایه، سه ویژگی موقعیت مکانی (شاخص کلارک و ایوانز و زاویه یکنواخت)، آمیختگی (شاخص آمیختگی) و ابعاد درختان (شاخص تمایز قطر برابرسینه و ارتفاع) مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این تحقیق تراکم بیشتر درختان در مرحله اولیه را نشان می­دهد. شاخص کلارک و ایوانز نشان‌دهنده­ پراکنش کپه­ای درختان در مراحل اولیه و پوسیدگی و پراکنش تصادفی درختان در مرحله بلوغ می­باشد. همچنین شاخص زاویه یکنواخت بیان می­کند که چیدمان درختان در داخل گروه­های ساختاری در هر سه مرحله تحولی حالت تصادفی دارد. نتایج شاخص آمیختگی نشان‌دهنده­ آمیختگی کمتر مرحله اولیه نسبت به سایر مراحل تحولی می­باشد. همچنین نتایج شاخص­ تمایز قطر برابرسینه و ارتفاع به‌ترتیب نشان‌دهنده­ اختلاف متوسط تا آشکار و اختلاف کم تا متوسط برای درختان هر سه مرحله تحولی می­باشد. در پایان با توجه به دست‌نخورده بودن توده­های مورد بررسی، نتایج حاصل از این شاخص­ها می­تواند به‌عنوان مبنایی برای مقایسه با سایر جنگل­های مشابه و تعیین میزان انحرافات بوجود آمده در اثر فرایندهای طبیعی و دخالت­های بشر مورد استفاده قرار گیرد.