بررسی اثر رخ داد امواج گرمایی بر تشدید جزایر حرارتی شهر سنندج طی سال‌های 2018-1989

نویسندگان

1 گروه آموزشی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه محقق اردبیلی

2 پژوهشگر پسادکتری گروه آب و هواشناسی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کردستان

3 جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22067/jsw.2021.71049.1061
چکیده

امواج گرمایی از فرین­های جوی بسیار آسیب­زا بر زندگی بشر است. هدف از پژوهش حاضر، بررسی اثر رخ داد امواج گرمایی بر تشدید جزایر حرارتی شهر سنندج طی سال­های 1989 تا 2018 بود. بدین منظور داده­های دمای حداکثر ایستگاه مذکور، از سازمان هواشناسی اخذ و با اعمال شاخص فومیاکی، روزهایی را که دمای آن­ها بالاتر از 2+ انحراف معیار یا بالاتر از میانگین (NTD) بود و حداقل 2 روز تداوم داشت، به­عنوان روز توأم با موج گرما تعریف شد. جهت بررسی تأثیر امواج گرمایی بر جزایر حرارتی در ماه­های گرم و سرد، جزایر حرارتی برای روزهای توأم با موج گرمایی و یک روز عادی با کمترین دمای حداکثر قبل از هر موج گرمایی در روز هنگام و شب هنگام مودیس- آکوا محاسبه شد. طبق نتایج، بیشترین فراوانی مخاطره­ی موج گرمایی در این شهر در سال 1991 و در ماه­های فوریه، مارس، سپتامبر و اکتبر بوده است. همچنین امواج گرمایی در این شهر 6 روزه و لذا بلند مدت بوده که اغلب در ماه­های سرد سال رخ داده است. براساس نتایج، چه در ماه­های گرم و چه در ماه­های سرد اغلب در هر دو شرایط وجود و عدم موج گرمایی در روز جزیره­ی سرمایی در مرکز سنندج تشکیل شده که در شرایط موج گرما گاهی جزیره­ی گرمایی در مرکز شهر ایجاد شده است. در شب هم­زمان با امواج گرمایی اغلب جزیره­ی گرمایی ایجاد شده که گاهی تا 5/2 درجه نیز افزایش یافته. در مجموع میزان تأثیرپذیری جزایر حرارتی از امواج گرمایی در ماه­های گرم بیشتر از ماه­های سرد بوده است.