تأثیر تغییر رژیم سوریه بر رقابتهای کریدوری و کاهش نفوذ ایران در منطقه
نویسندگان
1 دکتری روابط بینالملل، دانشگاه علامه طباطبایی ، تهران، ایران
2 کارشناسی ارشد مطالعات منطقهای، دانشگاه شهید بهشتی،تهران، ایران
doi
10.30479/psiw.2025.22090.3422چکیده
هدف: این مقاله بر آن است، تا با بررسی وضعیت و چیستی کریدورهای تازه تأسیس در منطقه غرب آسیا به سؤال پیش رو پاسخ دهد: (تحولات جدید منطقهای پس از فروپاشی رژیم سابق سوریه و توسعه کریدورهای نوظهور چه تأثیری بر جایگاه ژئوپلیتیکی ایران خواهد داشت؟)روش: برای انجام این پژوهش از روش تحلیلی استفاده شده و دادهها از طریق مطالعات کتابخانهای، اسنادی و تحلیل محتوای گزارشهای راهبردی گردآوری شده است.یافتهها: همواره یکی از مؤلفههای قدرت ایران، موقعیت ژئوپلیتیک حساس آن بوده است. این موضوع ایران را در معرض رقابت مستمر بازیگران بینالمللی قرار داده که در پی گسترش نفوذ خود بودند. از یکسو حساسیت راهبردی این موقعیت و عدم پذیرش استعمار از سوی ایران و از سوی دیگر شکلگیری ائتلافها و اتحادهای بینالمللی و منطقهای بهتدریج این انگاره را تقویت کرده است که با ایجاد مسیرهای جایگزین میتوان اهمیت ژئوپلیتیکی آن را کاهش داد.نتیجهگیری: طبق یافتهها شرایط جدید حاکم در منطقه اعم از تغییر نظام سیاسی در سوریه و ایجاد سه کریدور آیمک، جاده توسعه و کریدور در مرحله راهبردی داود، ایران را از مسیرهای کلیدی ترانزیت غرب آسیا کنار گذاشته و زمینه را برای تقویت رقبا فراهم کرده است. این وضعیت ایران را با یک تنگنای ژئوپلیتیکی مواجه خواهد کرد و در صورت عدم تدوین راهبردهای مناسب، جایگاه این کشور در نظم جدید منطقهای به چالش کشیده میشود.افزون بر این به تأثیر از شرایط مذکور ضمن کاهش نفوذ ایران، جایگاه اقتصادی و امنیتی آن را در منطقه تضعیف شده و موجب افزایش تهدیدات علیه تهران خواهد شد.