بررسی تأثیر تیمارهای دما، نور و ذخیره‌سازی بر جوانه‌زنی بذر ملج (Ulmus glabra) با سه مبدا مختلف

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی

2 کارشناس ارشد، مرکز بذر درختان جنگلی خزر، دفتر جنگلکاری و پارکها، معاونت جنگلهای شمال، سازمان جنگلها، مراتع و آبخیرداری کشور

3 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس

4 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22092/ijfpr.2012.107496
چکیده

این بررسی به‌منظور بررسی تأثیر تیمارهای دما، نور و ذخیره‌سازی بر جوانه‌زنی بذر Ulmus glabra در سه مبدأ واقع در جنگلهای استان مازندران انجام شد. برای انجام این تحقیق پس از جمع‌آوری بذر از سه مبدأ مورد نظر و تعیین درصد زنده‌مانی و رطوبت اولیه آن، جوانه‌زنی اولیه بذرها در تیمارهای دمایی و نوری بررسی شد که تیمارهای دمایی شامل دمای 20 ,25 و 20/30 درجه سانتی‌گراد (دمای30 درجه به‌مدت 8 ساعت و دمای 20 درجه به‌مدت 16 ساعت) بودند. تیمارهای نوری نیز شامل 8 ساعت روشنایی و 24 ساعت تاریکی بودند. همچنین پس از یک سال نگهداری بذرها در دمای 4- درجه سانتی‌گراد، جوانه‌زنی آنها در این تیمارهای دمایی و نوری بررسی شد. نتایج حاصل از این بررسی نشان داد که دما بر درصد جوانه‌زنی اولیه بذرهای ملج تأثیر معنی‌داری دارد و در هر سه مبدأ، درصد جوانه‌زنی اولیه بذرها با اعمال تیمار دمایی20/30 درجه سانتی‌گراد هم در روشنایی و هم در تاریکی دارای بالاترین مقدار بود، اما پس از ذخیره سازی بذر به مدت یکسال، تقاضای نوری آن نیز برای جوانه‌زنی افزایش یافته و بیشترین درصد جوانه‌‌زنی در دمای 20/30 درجه سانتی‌گراد و تیمار نوری به‌مدت 8 ساعت مشاهده شد. همچنین میانگین درصد جوانه‌زنی بذر بین مبدأهای مختلف دارای اختلاف معنی‌دار بود، به‌طوری که در مبدأ لاجیم درصد جوانه‌زنی بیشتری نسبت به دو مبدأ دیگر مشاهده شد.