ارزیابی احیای طبیعی برخی از خصوصیات فیزیکی خاک آسیب‌دیده جنگل در اثر چوبکشی زمینی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، جنگل‌داری، اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان گیلان

2 کارشناس ارشد، گروه خاکشناسی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان

3 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان

4 استادیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان

5 مربی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه گیلان

doi
10.22092/ijfpr.2012.107452
چکیده

تردد ماشین­ آلات چوبکشی می­تواند اثرهای مخرب طولانی‌مدتی بر خصوصیات فیزیکی خاک ازجمله جرم مخصوص ظاهری و مقاومت خاک داشته باشد.این تحقیق به‌منظور بررسی میزان بازیابی خصوصیات فیزیکی خاک تراکم یافته در طی دوره 20 ساله در جنگل اسالم در شمال ایران انجام گرفت. بدین‌منظور سه پارسل از سری یک و دو ناو اسالم انتخاب گردید. تیمارها شامل سه دوره زمانی (1، 10 و 20 سال)، دو طبقه شیب (بیشتر و کمتر از 20 درصد) و دو سطح ترافیک (زیاد و کم) بود. به‌منظور اندازه­گیری جرم مخصوص ظاهری و مقاومت خاک، پلاتی به ابعاد 5×12 متر تعیین و در هر پلات، نمونه­برداری در مسیرهای چوبکشی و شاهد انجام شد. آزمایش جرم مخصوص ظاهری در آزمایشگاه انجام شد و مقاومت خاک با استفاده از دستگاه پنترومتر، اندازه­ گیری گردید. نتایج نشان داد که شیب طولی مسیر و شدت ترافیک فاکتورهای بسیار مهم بر روند بازیابی خاک در مسیرهای اسکیدررو بودند، به‌طوری که بیشترین کوبیدگی خاک در شیب بیش­تر از 20% و سطح ترافیک زیاد اتفاق افتاد. همچنین نتایج نشان داد که 20 سال بعد از زمان چوبکشی، جرم مخصوص ظاهری و مقاومت خاک در حال بازیابی بودند، اما با مقادیر شاهد تفاوت معنی ­دار داشتند.