بررسی تطبیقی الگوهای عشق ممنوع (سودابه و سیاوش،زلیخاو یوسف و فدر و هیپولیت)
نویسندگان
1 هیات علمی دانشگاه لرستان
2 دانش آموخته کارشناسی ازشد دانشگاه لرستان
doi
چکیده
قصّه های «سودابه و سیاوش»، «زلیخا و یوسف»، «فدر و هیپولیت» مشهورترین الگوهای عشق ممنوع نامادری به ناپسری در ادبیّات جهان هستند که از دل سه فرهنـگ گوناگون پدید آمدهاند. بررســی شبـاهتها و تفاوتهای این سه قصّه در حوزۀ ادبیّات تطبیقی قرار میگیرد که میتواند راهگشای تفاهم جمعی و درک مـتقابل ملّتها از یکدیگر گردد و اشتراکات فکری آنان را نشـان دهد. بررسی تطبیقی این قصّهها، براساس اندیشههای اشتراوس و به شیوۀ پراپ، نشان میدهد قصّهها از سه پارۀ «صحنۀ آغازین»، «بحران» و «فرجام» شکل یافتهاند و شباهتهای فراوان در خویشـکاری (کارکرد) قهرمانانِ آنان وجود دارد. شخصیّتهای اصلی قصّهها با یکدیگر شباهتها و تفـاوتهای بسیار دارند. مثلاً در هر سـه قصّه نامادریها ازدواجهای نامتعارف دارند. برخی در عشق ثبات قدم بیشتری دارند و حتّی از رسوایی چندان نمیهراسند؛ امّا برخی، ترسو و ضعیفاند. نمودهای اساطیری مشتـرکی نیز در این قصّهها وجود دارد که از جملۀ آنها میتوان به: اسطورۀ کودک رها شده، اسطورۀ ادیپ، پیکرگردانی و... اشاره کرد. .