تأثیر جنگل‌کاری با گونه‌های توسکا قشلاقی (.Alnus glutinosa (L.) Gaertn) و کاج تدا (.Pinus taeda L) روی فعالیت و زی‌توده میکروبی خاک (مطالعه موردی: منطقه گیسوم- غرب استان گیلان)

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

2 استادیار، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان

3 دانشجوی کارشناسی ارشد جنگل شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان

doi
10.22092/ijfpr.2012.107304
چکیده

خواص زیستی خاک مناسب‌ترین شاخص‌ برای تعیین کیفیت خاک می­باشد، زیرا با چرخه‌های غذایی، تنفس خاک، زی‌توده میکروبی و فعالیت آنزیم‌های خاک ارتباط دارند. این تحقیق به‌منظور بررسی تأثیر دو توده همسال و مجاور هم، کاج تدا (Pinus taeda L.) و توده­ طبیعی توسکای قشلاقی (Alnus glutinosa (L.) Gaertn.) بر فعالیت آنزیم­های دهیدروژناز و اوره­آز و زی‌توده میکروبی و برخی خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک در غرب استان گیلان انجام شد. در این دو توده از دو عمق 10-0 و 10 تا 20 سانتی‌متری نمونه‌ خاک برداشت شد. فعالیت آنزیم‌های دهیدروژناز و اوره‌آز و زی‌توده میکروبی با استفاده از واکنش با سوبسترا و توسط اسپکتروفتومتر سنجش گردید. بافت خاک، جرم مخصوص ظاهری و حقیقی، درصد رطوبت، pH، کربن آلی، ازت کل، فسفر قابل جذب و پتاسیم محلول نیز در این دو توده بررسی شد. نتایج نشان داد که آنزیم دهیدروژناز و اوره‌آز، زی‌توده میکروبی، کربن، ازت و پتاسیم در بین دو توده اختلاف معنی‌داری داشت که مقدار آنزیم­های اوره‌آز و دهیدروژناز و همچنین میزان زی‌توده میکروبی، کربن آلی و ازت در توده طبیعی توسکا بیشتر از توده دست کاشت کاج تدا بود. غلظت همه آنزیم­های اندازه‌گیری شده با زی‌توده میکروبی، کربن آلی، ازت، pH، پتاسیم، بافت و تخلخل خاک همبستگی معنی‌دار را نشان دادند. براساس نتایج این تحقیق می­توان عنوان نمود که توده توسکای قشلاقی نسبت به کاج تدا شرایط مناسب‌تری را برای تولید مواد آلی، زی‌توده میکروبی و فعالیت میکروارگانیسم­های خاک فراهم آورد.