بررسی روند تغییرات ژئومورفولوژیکی تومبولوی بندر تنگ از سال 1351 تا سال 1394
نویسندگان
1 استاد ژئومورفولوژی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.
2 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.
3 دانشیار ژئومورفولوژی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.
4 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.
doi
10.22034/gmpj.2020.106427چکیده
سواحل به عنوان یکی از مکانهای مخاطرهخیز تحت تأثیر امواج دریا، همواره دچار تغییر و تحولات مستمر ژئومورفولوژیکی است. تومبولو یکی از این عوارض تراکمی ماسهای است که تحت تأثیر امواج دستخوش تغییراتی میشود و مخاطرات ناشی از آن همواره منطقه را تهدید میکند به همین دلیل مطالعة این عارضه ضروری بنظر میرسد. این مطالعه با هدف پایش سریزمانی تغییرات ژئومورفولوژیکی تومبولوی بندر تنگ در سواحل استان سیستان و بلوچستان با کمک سنجش از دور و بازدید میدانی صورت گرفته است. بررسیهای انجام شده نشان از تغییرات چشمگیر ژئومورفولوژیکی در این عارضه بوده است. نتایج حاصل از بازدید میدانی، تحلیلهای سری زمانی (45سالة) دادههای ماهواره لندست و آمار ایستگاههای سینوپتیک و بویه نشان داد که در برخی از سالها جریانها و امواج شدید دریایی باعث تغییرات ژئومورفولوژیکی گسترده، به صورت قطع نمودن زبانه ماسهای و از بین بردن تومبولو در بندر تنگ شده، به گونهای که در طول دوره آماری، جریان امواج در سالهای 1972، 1989، 2000 و 2016 ارتباط جزیره تنگ را با خشکی قطع کرده است که به ترتیب با فاصله زمانی 17، 11 و 16 ساله مشخص شدهاند. بنابراین دینامیک فعال دریا باعث شده تا مخاطرات امواج مانع ایجاد سکونتگاههای انسانی در این منطقه گردد. اما جزیره تنگ به تنهایی هیچگاه به طور کامل از بین نرفته است و فقط دستخوش تغییراتی شده است. با توجه به شرایط موجود و به منظور مدیریت ساحلی این جزیره، احداث موانع مصنوعی به منظور رسوبگذاری ماسههای ساحلی لازم به نظر میرسد.