احضار متهم در مقام مطلع

نویسندگان

1 قاضی دادگستری، دانشجوی دکتری گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران

2 قاضی دیوان عالی کشور، استادیارگروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق، الهیات و علوم سیاسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22106/jlj.2024.2007539.5373
چکیده

بر اساس ماده 204 قانون آیین دادرسی کیفری مصوب 1392 مقام تحقیق می‌تواند به تشخیص خود یا معرفی شاکی یا به تقاضای متهم یا حسب اعلام مقامات ذی‌ربط مانندِ دادستان یا قاضی دادگاه، شخصی را که حضور یا تحقیق از وی برای روشن‌شدن موضوع ضروری است، به عنوان مطلع احضار نماید. با توجه ‌به رویه قضایی ایران، سوال مهمی که از این ماده‌قانونی به ذهن متبادر می‌شود این است که آیا مقام تحقیق می‌تواند متهم یا مشتکی‌عنه را که قرائن و دلایلی بر ارتکاب جرم علیه وی وجود ندارد یا کفایت نمی‌کند، به عنوان مطلع احضار کند. در رویه قضایی احضار متهم در مقام مطلع متداول بوده و اداره کل حقوقی قوه قضاییه نیز در نظریه‌های مشورتی این رویه را تأیید نموده است، اما دادسرا و دادگاه عالی انتظامی قضات با توجه به مقررات فصل ششمِ ‌بخش دوم قانون آیین دادرسی کیفری، احضار متهم به‌سان مطلع را منطبق با دیدگاه قانون‌گذار ندانسته و تخلف انتظامی محسوب می‌نماید. این نوشتار با اِمعان‌نظر به تصمیمات دادسرای انتظامی قضات، به شیوه تحلیلی و توصیفی، موضوع ا مورد بررسی قرار می‌دهد.