تأثیر قارچ‌های میکوریزی آربسکولار بر برخی ویژگی‌های مرفولوژیک و فیزیولوژیک نهال‌های خنجوک (Pistacia khinjuk) تحت تنش خشکی

نویسندگان

1 استاد، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تربیت مدرس

2 استادیار، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت مدرس

3 استادیار، دانشکده کشاورزی، دانشگاه ارومیه

4 دانشجوی دکتری جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس

5 دانشیار، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
10.22092/ijfpr.2011.107570
چکیده

به‌منظور بررسی تأثیر قارچ‌های میکوریزی آربسکولار بر ویژگیهای مرفولوژیک و فیزیولوژیک نهالهای خنجوک تحت تنش خشکی، ابتدا این قارچ‌های همزیست در رویشگاه‌های گونه خنجوک (Pistaciakhinjuk)در استان ایلام جداسازی و شناسایی شدند. سپس با استفاده از روش کشت تله‌ای بر روی ذرت به‌مدت 5 ماه تکثیر و در یک آزمایش گلخانه‌ای به‌منظور‌ بررسی اثر میکوریز بر ویژگیهای مرفولوژیک و فیزیولوژیک نهالهای تحت تنش خشکی در سطوح 25، 50، 75 و 100 درصد ظرفیت زراعی از آنها استفاده شد. نتایج نشان داد که زنده‌مانی نهالها در پایان فصل رشد در بین تیمارهای مختلف یکسان بود، اما سایر مشخصه‌های فیزیولوژیکی و مرفولوژیکی نهالها تحت تأثیر میکوریزای آربسکولار و تنش خشکی قرار گرفت. به‌طوری که این قارچ‌ها همانند آبیاری سبب افزایش قطر یقه، ارتفاع، طول جوانه انتهایی، تعداد برگ، وزن تر اندام هوایی و ریشه، وزن خشک اندام هوایی، حجم ریشه، سطح برگ، فتوسنتز و تعرق نهال خنجوک شدند. قارچ‌های میکوریزی آربسکولار بعکس آبیاری، بر روی طول ریشه، وزن خشک ریشه، دمای سطح برگ و هدایت روزنه‌ای اثر معنی‌داری نداشتند. براساس نتایج این تحقیق، میکوریز اثری مشابه با آبیاری بر روی خصوصیات مرفولوژیکی و فیزیولوژیکی نهال داشته است. بنابراین می‌توان همزیست شدن نهالها را قبل از نهال‌کاری در عرصه برای مناطق خشک و نیمه‌خشک پیشنهاد کرد.