تحلیل مقایسه ای ژئودایورسیتی( تنوع زمین شناختی) در حوضه های شمال غربی استان فارس

نویسندگان

1 استادیار ژئومورفولوژی گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدۀ جغرافیا، دانشگاه حکیم سبزواری

2 استادیار ژئومورفولوژی گروه جغرافیا، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز

3 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه حکیم سبزواری

doi
چکیده

ژئودایورسیتی (تنوع زمین شناختی) یک ویژگی چشم انداز مربوط به ناهمگونی خواص فیزیکی سطح زمین است. همانگونه که در طبیعت و در میان موجودات زنده (گیاه و جانور) گوناگونی و تنوع (بیودایورسیتی) به‌ چشم می‌خورد، ‌در پدیده‌ها و عوارض زمین شناختی نیز گوناگونی و تنوع (ژئودایورسیتی) فراوانی وجود دارد. با توجه به این که این گوناگونی در کشوری مانند ایران که در یک نقطه‌ی پیچیده و پر تنش از دیدگاه فرآیند‌ها و رویداد‌های زمین شناختی قرار دارد، میزان بالایی دارد، این پژوهش با هدف تحلیل مقایسه ای ژئودایورسیتی 3 حوضه در زیرحوضه های هندیجان جراحی، واقع در جنوب غرب ایران در شمال غرب استان فارس شکل گرفت. روش پژوهش مبتنی بر روش‌های تحلیلی و توصیفی است و پس از تهیه لایه های مورفومتریک به روش (TPI) ، مورفوکلیماتیک و زمین شناسی و محاسبه شاخص‌های تنوع و غنا برای هر گروه این لایه ها تلفیق شدند و نقشه نهایی  برای محاسبه شاخص پنجگانه ژئودایورسیتی که شامل تراکم ناهمواری هر قطعه (PRD) ضریب ناهمواری سیمپسون (SIEI) ، ضریب ناهمواری شانون(SHEI) ، ضریب دایورسیتی شانون(SHDI) ، ضریب دایورسیتی سیمپسون(SIDI) و تراکم ناهمواری هاآماده شد. نتایج حاصل از محاسبه شاخص­ها نشان داد که در فاکتور زمین شناسی حوضه فهلیان به دلیل  تنوع و توسعه سازند بیشترین ارزش را در شاخص ها به خود اختصاص داده اما در فاکتور های مورفومتریک و لایه نهایی بالاترین ارزش  مربوط به حوضه  نورآباد است که  به دلیل داشتن بالاترین میزان شیب ، ارتفاع ، زبری و درجه انحنا و همچنین وجود اقلیمی مرطوب در بخش­های جنوبی آن سبب توسعه اشکال متنوع در منطقه شده است.