تأثیر پوششگیاهی و فرسایشخاک بر کیفیت هیدروژئوشیمیایی آبهایسطحی مطالعهموردی: حوضهآبریز رودخانهقُلیان، منطقهقالیکوهلرستان
نویسندگان
1 استادیار، گروه زمین شناسی واحد لاهیجان، دانشگاه آزاد اسلامی ، لاهیجان، ایران.
2 دانشجوی دکتری تخصصی، گروه زمین شناسی واحد لاهیجان، دانشگاه آزاداسلامی، لاهیجان، ایران
3 استادیار، گروه زمین شناسی واحد لاهیجان دانشگاه آزاد اسلامی، لاهیجان، ایران
doi
10.22034/hyd.2023.55146.1677چکیده
چکیدههدف از انجام این پژوهش بررسی رابطه بین پوششگیاهی و فرسایشخاک و تغییر در خصوصیات هیدروژئوشیمیایی آب است. فرسایشخاک رابطه نزدیکی با نوع پوششگیاهی و کاربری زمین دارد و میتواند کیفیت آب یک منطقه را تغییر دهد. بدین منظور در این تحقیق 15نمونه از آب آبراهههای دائمی پیربادوش و گَشون رودخانهقُلیان در منطقهقالیکوهلرستان جمعآوری و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت که بر اساس مطالعات، از ارتفاعات بالاتر منطقه به سمت بخشهایپست و پاییندست، با کاهش پوششگیاهی و افزایش فرسایشخاک و پیشروی رسوبات کواترنری، با ورود کاتیونها و آنیونهای بیشتر از رسوبات به آب و افزایش هدایتالکتریکی، کل مواد جامد محلول و کدورت، از کیفیت آب منطقه کاسته شدهاست. لذا با پوششگیاهی بیشتر در ارتفاعات این منطقه، بر میزان نفوذپذیری خاک افزودهشده و از میزان فرسایشخاک کاسته شدهاست. در این منطقه علاوه بر تغییر ارتفاع، کاهش پوششگیاهی به نوع سنگ بستر و در نواحی محدودی به چرای مفرط بستگی دارد که سبب افزایش آلایندهای مانند نیترات شدهاست. افزایش نیترات در آب منطقه علاوه بر عوامل انسانزاد(چرای دام)به عوامل زمینزاد(گسترش شیلهای نفتی و فرسایش نهشتههای کواترنری) نیز بستگی دارد. در نتیجه کیفیت آب منطقه بیشتر تحت تأثیر عوامل محیطی و زمینزاد قرار گرفتهاست و عوامل انسانزاد نقش کمتری داشتهاند.
