فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شهرستان بیجار در شمال شرق استان کردستان یکی از مناطق مرتفع و کوهستانی است که از پتانسیل بالایی برای حرکات دامنه‌ای برخوردار است. اگر این فرایند به‌صورت علمی مطالعه نگردد یکی از مخاطرات جدی برای توسعه محسوب می‌گردد و برنامه‌ریزی را با مشکل مواجه می‌کند. این پژوهش با هدف شناسایی سهم متغیرهای مختلف بر روی زمین‌لغزش به‌عنوان یکی از حرکات دامنه‌ای و پهنه‌بندی آن در محدوده شهرستان بیجار صورت گرفت. بدین منظور ابتدا مطالعات کتابخانه‌ای برای شناسایی معیارهای تأثیرگذار در این فرایند انجام شد. با توجه به پیشینه تحقیق و داده‌های موجود معیارهای شیب دامنه، جهت شیب، کاربری اراضی، لیتولوژی، تراکم زهکش، فاصله از جاده و ارتفاع برای بررسی این فرایند انتخاب شدند. سپس معیارها باهم مقایسه و وزن آن‌ها در زمین‌لغزش تعیین گردید. برای تعیین وزن نهایی معیارها و زیر معیارها، ابرماتریس با استفاده از نرم‌افزار Super Decision تشکیل داده شد. وزن‌های نهایی جهت تلفیق، همپوشانی لایه‌ها، اجرای مدل ساختار شبکه و نقشه پهنه‌بندی بکار رفت. سپس محدوده مطالعاتی بر اساس مدل موجود(ANP < /span>) به لحاظ خطر زمین‌لغزش به پنج منطقه خطر تقسیم گردید. نتایج پژوهش نشان داد که  41 درصد از محدوده شهرستان بیجار جزو مناطق دارای قابلیت خطر محسوب می‌شود. نتایج دقیق­تر نشان‌ داد که از بین متغیرهای محیطی مؤثر، فاصله از گسل و ارتفاع، بیشترین و کاربری اراضی کمترین تأثیر را در زمین‌لغزش در محدوده شهرستان بیجار دارند. نتایج حاصل از صحت­سنجی نیز نشان­ داد که همپوشانی مناسب بین پهنه­بندی و نقاط زمین­لغزش موجود بوده و بنابراین مدل به کار گرفته‌شده کارا بوده و نتایج آن در نظام برنامه­ریزی و پایداری محیطی منطقه می­تواند به کار گرفته شود.