فراتحلیل اعتماد سازمانی و تسهیم دانش

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 استادیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

3 دانشیار علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

4 استاد علم اطلاعات و دانش‌شناسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22067/infosci.2023.80467.1148
چکیده

مقدمه: تسهیم دانش یکی از کلیدی­ترین فرآیندهای مدیریت دانش است که انجام اثربخش آن نقش بسزایی در دستیابی به اهداف مدیریت دانش ایفا می­کند. عوامل بسیاری بر تسهیم دانش کارکنان تأثیر دارند که یکی از مهمترین آن­ها، عامل اعتماد است. اعتماد یکی از اجزای مهم و تأثیرگذار در هر مدلی از تسهیم دانش سازمانی است. بر همین اساس در تحقیق حاضر تلاش شده است با نگرشی جامع و با استفاده از روش فراتحلیل، تحقیقات انجام‌شده دربارۀ رابطۀ تسهیم دانش و اعتماد سازمانی مورد بررسی قرار گیرد.روش­شناسی: تحقیق حاضر ازنظر هدف، کاربردی است که با استفاده از روش فراتحلیل انجام شد. جامعه آماری تحقیق شامل مطالعات در دسترس در رابطه با اعتماد سازمانی و تسهیم دانش است که در بین سال‌های 1385 تا 1401 و 2000 تا 2022 در پایگاه­های اطلاعاتی (فارسی و انگلیسی) منتشر شده­اند. تعداد نمونه­ها پس از اعمال ملاک­های ورود و خروج و با استفاده از روش نمونه­گیری هدفمند، به 72 مطالعه رسید. قیاس اندازه اثر، ضرایب همبستگی بود و تحلیل آماری با نرم­افزار جامع فراتحلیل انجام شد.یافته­ها: نتایج فراتحلیل نشان داد اندازه اثر در مدل اثرهای تصادفی برای مؤلفۀ اعتماد نهادی برابر با 468/0، برای مؤلفۀ اعتماد فردی (شناختی، عاطفی) برابر با 428/0 و برای سازۀ اعتماد سازمانی برابر با 446/0 است که طبق معیار کوهن (1988) هر سه اندازه اثر ترکیبی به‌دست‌آمده، اندازه اثر متوسط به بالا محسوب می­شود. همچنین بررسی نقش متغیرهای تعدیل­کننده نشان داد رابطۀ اعتماد سازمانی و تسهیم دانش تحت‌تأثیر متغیر «محل تحقیق» است، به‌گونه‌ای که این میزان اثر در تحقیقات انجام‌شدۀ داخلی (ایران) به میزان 482/0 افزایش یافت.نتیجه­گیری: بر پایۀ اندازه اثرهای به‌دست‌آمده می­توان دریافت که بین اعتماد سازمانی و مؤلفه‌های آن (نهادی و فردی) و تسهیم دانش رابطه وجود دارد. به عبارتی، متغیر اعتماد سازمانی عاملی تأثیرگذار در تسهیم دانش ارزیابی می­شود؛ بنابراین ضروری است مدیران سازمان­ها و شرکت­ها توجه بیشتری به اعتماد کارکنان نمایند.واژه­های کلیدی: تسهیم دانش، اعتماد سازمانی، اعتماد نهادی، اعتماد فردی، فراتحلیل