استقرار و رشد نهال‌های بذرکاری ‌شده بلندمازو تحت تأثیر نور و رقابت علف‌های هرز

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد جنگل‌داری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس

2 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
چکیده

تحقیق حاضر با توجه به مشکلات تجدیدحیات گونه بلندمازو در جنگلهای شمال کشور و نقش کلیدی میزان نور و رقابت رستنی‌های علفی (با گونه غالب گرامینه) در استقرار زادآوری و رویش نهال آن انجام شد. برای این منظور، بذرهای سالم و هم‌اندازه بلندمازو از پای یک درخت بالغ جمع‌آوری و در یک عرصه باز جنگل جلگه‌ای خزری (حوزه شهرستان نور) به‌طور مستقیم کاشته شد. آزمایش، در قالب طرح فاکتوریل، با بلوک‌های کاملاً تصادفی با تیمارهای آزاد کردن (حذف علف هرز و رقابت علف هرز) و شدت نور (نور کامل و سایه 40 درصد یا نیم‌سایه) به مدت سه سال انجام گردید. برای ایجاد سایه از سایبان مشبک به ارتفاع 100 سانتی‌متر استفاده شد. نتایج در پایان سومین فصل رویش نشان داد که در شرایط رقابت گرامینه، رویش ارتفاعی، قطر یقه و تعداد شاخه‌های جانبی نهال‌های تولید شده بلندمازو به‌طور معنی‌داری کاهش یافت، ولی زنده‌مانی تغییری نکرد. با افزایش نور، تعداد شاخه‌های جانبی افزایش یافت، ولی تغییر معنی‌داری در میزان زنده‌مانی، رویش طولی و قطری نهال‌ها ایجاد نشد. زنده‌مانی نهال‌ها در رقابت با رستنی‌های علفی 4/86 درصد و در نور کامل از 6/90 درصد بدست آمد. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که رشد و استقرار نهال بذرکاری‌شده بلندمازو در عرصه باز، همانند عرصه نیم‌سایه، از موفقیت برخوردار است. بنابراین پیشنهاد می‌شود که برای احیای عرصه‌های مخروبه و تجدیدحیات ‌نشده برخی جنگلهای جلگه‌ای شمال کشور، از کشت مستقیم بذر بلندمازو در عرصه‌های باز استفاده شود. برای کم کردن فشار رقابت گرامینه، بهتر است در سالهای نخست بعد از بذرکاری، آزاد کردن نهال صورت پذیرد.