برآورد سیلاب طرح حوضه آبخیز با به‌کارگیری تئوری فرکتال و مدل بارش- رواناب HEC-HMS (مطالعه موردی: حوضه آبخیز رودخانه خرم‌آباد)

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم آباد

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد خرم اباد

3 دانشگاه صنعتی اصفهان

doi
10.22067/jsw.v32i6.71723
چکیده

برآورد سیلاب طرح حوضه آبخیز جهت طراحی سازه­های هیدرولیکی، تثبیت سواحل رودخانه، پروژه­های آبخیزداری و پهنه­بندی سیل یکی از مهم‌ترین مسائل هیدرولیکی و هیدرولوژیکی به­شمار می­آید. منحنی­های شدت- مدت- فراوانی (IDF) بارش یکی از ابزارهای هیدرولوژیکی جهت محاسبه سیلاب طرح و طراحی سازه­های هیدرولیکی می­باشند. حوضه آبخیز رودخانه خرم­آباد یکی از زیرحوضه­های حوضه کرخه همواره در معرض وقوع سیلاب­های مخرب و خسارت­های ناشی از آن بوده است. در این تحقیق، ابتدا منحنی­های شدت- مدت- فراوانی حوضه آبخیز به کمک تئوری فرکتال برآورد گردید و پس از آن، بارش طرح حوضه در دوره­های بازگشت­ مختلف به­دست آمد. در مرحله بعد مدل بارش- رواناب HEC-HMS برای حوضه مورد نظر واسنجی و در نهایت سیلاب طرح حوضه در دوره­های بازگشت­ مختلف تخمین زده شد. نتایج تحقیق، کارآیی بالای مدل فرکتال و نیز مدل هیدرولوژیکی HEC-HMS را در این حوضه نشان داد. همچنین نتیجه تحقیق توزیع احتمالاتی گامبل را با آزمون کای­اسکور، اندرسون دارلینگ و نیز کولموگروف-اسمیرنوف با سطح معنا داری 5 درصد برای داده­های حداکثر بارش سالانه با تداوم روزانه این حوضه مناسب دانست.