الگوهای سیاست خارجی قطر و تأثیر آن در رابطه با ایران (2011-2023)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشگاه علامه طباطبایی، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
2 دانشیار روابط بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
doi
10.30479/psiw.2024.19843.3304چکیده
هدف: این مقاله بررسی الگوها و روندهای سیاست خارجی قطر و تأثیر آن در رابطه با ایران است. و تلاش دارد تا به این سؤال پاسخ دهد که مهمترین الگوهای سیاست خارجی قطر و تأثیر آن بر روابط با ایران چیست؟روش: روش پژوهش در این مقاله تبیینی – تحلیلی است و برای گردآوری اطلاعات نیز عمدتاً از روش کتابخانهای و مطالعه سایتها استفادهشده است.یافتهها: قطر در طول دهه گذشته به عنوان یک بازیگر فعال در منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا ظهور کرده است.بر اساس یافتههای این پژوهش، قطر سعی نموده چهار الگو را در پیش بگیرد که عبارتند از: تأکید بر هویت اسلامی و دیپلماسی رسانهای در جهان اسلام، تبعیت از سرمایهداری جهانی و وابستگی متقابل اقتصادی، توجه به ساختار نظام بینالملل (امنیتی-دفاعی و علمی-آموزشی)، موازنه هوشمند و میانجیگری فعال. از سوی دیگر این سیاستها موجب شده است تا ایران نیز در مواقع لزوم مطابق با آنها روابط خود با قطر را بررسی نماید.نتیجهگیری: سیاست خارجی قطر از سال 2011 تا 2023 شاهد تحولات چشمگیری بوده است که تاثیرات قابل توجهی بر روابط این کشور با ایران داشته است. این دوره زمانی شامل رویدادهایی همچون بهار عربی، بحران دیپلماتیک خلیج فارس و تغییرات در سیاستهای منطقهای و بینالمللی است که نقش مهمی در شکلگیری و تحول روابط دو کشور ایفا کردهاند. استقلالطلبی، دیپلماسی نرم، و سرمایهگذاریهای استراتژیک از جمله الگوهای مهم سیاست خارجی قطر بودهاند که به تقویت روابط این کشور با ایران کمک کردهاند. با این حال، بحرانهای منطقهای و تغییرات در سیاستهای بینالمللی نیز چالشهایی برای این روابط ایجاد کردهاند. در مجموع، سیاستهای خارجی قطر در این دوره توانستهاند تعادل پیچیدهای را در روابط با ایران حفظ کنند و از این روابط به عنوان ابزاری برای افزایش نفوذ منطقهای خود بهرهبرداری کنند.
