رابطه سواد اطلاعاتی با توانایی برقراری ارتباط کتابداران کتابخانههای دانشگاهی
نویسندگان
1 کارشناس ارشد، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی /دانشگاه بیرجند ، بیرجند، ایران
2 دانشیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی/ دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران
3 استادیار، گروه علم اطلاعات و دانش شناسی /دانشگاه بیرجند ، بیرجند، ایران
doi
10.22067/infosci.2021.67067.0چکیده
مقدمه: اﻣﺮوزه توانایی ﺑﺮﻗﺮاری ارﺗﺒﺎط مؤثر و سواد اطلاعاتی از اﻟﺰاﻣﺎت اشتغال کتابداران در کتابخانههاست. ﮐﺘﺎﺑﺪاران ﺷﺎﻏﻞ در کتابخانهها ﺑـﺎ برخورداری از سواد اطلاعاتی مناسب و توانایی ﺑﺮﻗﺮاری ارﺗﺒﺎط ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﺑﺎ ﮐﺎرﺑﺮان میتوانند ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻤﯽ در ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻧﻤﻮدن ﻧﯿﺎزﻫﺎی اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ آنان داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ. بنابراین ﺑﺮرﺳﯽ این مقولهها ضروری است.روششناسی: پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی، از نوع توصیفیـهمبستگی است. دادهها از نمونهای به تعداد 130 نفر بهروش تصادفی ساده گردآوری شد. جامعه آماری پژوهش حاضر، شامل کتابداران کتابخانههای دانشگاه فردوسی مشهد، علوم پزشکی مشهد و آزاد اسلامی مشهد (165 نفر) و همچنین کتابداران کتابخانههای دانشگاه بیرجند، علوم پزشکی بیرجند و آزاد اسلامی بیرجند (25 نفر) بودند که بهصورت تماموقت در زمان انجام پژوهش (سال 1397) مشغول ارائه خدمت بودند. بهمنظور گردآوری دادهها از دو پرسشنامه سواد اطلاعاتی نیکپور، منظری توکلی و رجائینژاد (1391) با ضریب پایایی 94 درصد و پرسشنامه مهارتهای ارتباطی کتابداران رهنما (1391) با ضریب پایایی 73 درصد استفاده گردید.یافتهها: یافتهها حاکی از آن بود بین سواد اطلاعاتی و مهارتهای ارتباطی کتابداران رابطه مثبت و معناداری وجود دارد؛ و میزان مهارتهای ارتباطی و سواد اطلاعاتی کتابداران شهرهای مشهد و بیرجند با هم تفاوتی نداشت. همچنین بین تمام ابعاد «سواد اطلاعاتی» شامل تشخیص نیاز اطلاعاتی، مکانیابی اطلاعات، ارزیابی اطلاعات و استفاده مؤثر از اطلاعات و مهارتهای ارتباطی کتابداران، رابطه مثبت و معناداری وجود داشت.نتیجه: نتایج آشکار ساخت میزان مهارتهای ارتباطی و سواد اطلاعاتی کتابداران متخصص و غیرمتخصص با هم تفاوتی ندارد. همچنین ویژگیهای جمعیتشناختی (جنسیت، سطح تحصیلات و سابقه خدمت) نقشی در سواد اطلاعاتی و مهارتهای ارتباطی کتابداران نداشت.