بررسی عوامل مؤثر در پراکنش گونه­ های پسته وحشی در استان زنجان

نویسندگان

1 مربی پژوهشی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان

2 کارشناس، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان

3 کارشناس، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان

4 استادیار پژوهشی، مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

5 کارشناس، اداره کل منابع طبیعی استان زنجان

6 مربی پژوهشی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان

doi
چکیده

پس از بررسی مطالعات انجام شده و بازدید از رویشگاههای پشته وحشی در سطح استان اقدام به‌ترسیم مناطق پراکنش این گونه بر روی نقشه­های توپوگرافی شد. مساحت کل پراکنش این گونه در استان 23208 هکتار برآورد شده و براساس عوامل اصلی ارتفاع از سطح دریا، جهت جغرافیایی و سازند زمین­شناسی، واحدهای کاری مشخص و در آنها اقدام به ‌پیاده کردن قطعات نمونه به‌ ابعاد 40 ×40 متر گردید. با تیپ­بندی سه تیپ عمده شامل: تیپ بنه- ارس به‌ مساحت 5002 هکتار؛ بنه خالص به ‌مساحت 3401 هکتار؛ تک پایه­های بنه به ‌مساحت 14805 هکتار شناسایی شد. اکثر درختان این تیپها شاخه­زاد بوده، ولی به‌ندرت نهالهای دانه­زاد جوان را می­توان ملاحظه نمود. نتایج نشان داد که پسته وحشی بیشترین پراکنش را در طبقه شیب 45 درصد و بیشتر داراست (حدود 44 درصد). همچنین از نظر جهت جغرافیایی، بیشترین پراکنش در جهت‌های شمال­غربی و جنوب­غربی (حدود 65 درصد) و کمترین پراکنش در جهت شمالی دیده شد. از نظر آب و هوایی نیز بیشترین پراکنش در شرایط آب و هوایی نیمه‌خشک سرد (74/61 درصد) و کمترین آن در شرایط آب و هوایی مرطوب سرد (16/0 درصد) واقع شده است. از نظر زمین­شناسی نیز بیشترین پراکنش در تشکیلات زمین‌شناسی از جنس سنگهای آتشفشانی، شیل و ماسه‌سنگ واقع شده که 94/45 درصد پراکنش را شامل می‌شود.