روش «عناصرشناسی معاملات» جعفری لنگرودی در برابر «منطق صوری» و روش «صدق اسم» و «ارکان و شروط»

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری

2 دانشجوی دکتری موسسه عالی اموزش پژوهش مدیریت و برنامه ریزی

doi
10.22106/jlj.2024.2018701.5646
چکیده

در هر علمی بر اساس روشی خاص، به بررسی مسائل پرداخته می‌شود. روش از مهم‌ترین ارکان هر پژوهش است و نتایج پژوهش تابعی از روشی است که در آن به کار گرفته شده است. از منظر روش‌شناسانه می‌توان نقاط ضعف و قوت هر پژوهشی را یافت. پژوهش حاضر با روش تحلیلی توصیفی به ارزیابی روش‌های رایج فقهی حقوقی در بررسی ماهیات حقوقی در حوزه معاملات می‌پردازد و ضمن بیان معایب و مزایای روش‌های فعلی، روش عناصرشماری استاد جعفری لنگرودی را تبیین و انتخاب می‌کند. در این روش، با تکیه بر عرف و اصالت عمل و انتقاد از منطق صوری و روش‌های مبتنی بر شرح الفاظ و همچنین احتراز از کاربست عناوین اختلاف‌برانگیز نظیر شرط، رکن و سبب، روش استدلالی خاص معرفی می‌شود. نظریه عناصرشناسی می‌تواند در تعیین ماهیت برخی از عقود و تمییز آن‌ها از دیگر انواع عقد راهگشا باشد.