ارزیابی کارایی مدلهای سری زمانی و فازی در مدلسازی دبی ماهانه (مطالعه ی موردی: حوضهی آبخیز کوه سوخته)
نویسندگان
1 گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم زمین،دانشگاه شهرکرد
2 استادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده ی منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
3 ستادیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده ی منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
4 دانشجوی دکتری، آبخیزداری، دانشکده ی منابع طبیعی و علوم زمین، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
doi
چکیده
تحلیل پدیدههای هیدرولوژیکی با استفاده از سری زمانی ازجمله موضوعات مهم در هیدرولوژی است. در تحقیق حاضر از مدل رگرسیون کمترین مربعات فازی و مدل ARIMA برای شبیهسازی دبی ماهانه در حوضه ی آبخیز کوه سوخته استفاده گردید. طول دوره ی آماری 25 سال در نظر گرفته شد. در مدل خود همبسته تجمعی میانگین متحرک، ابتدا شناسایی مدل و مرتبه ی آن و در مرحله ی بعد تخمین پارامترها و کفایت مدل مورد بررسی قرار گرفت. در مدل رگرسیون کمترین مربعات فازی با در نظر گرفتن عدم قطعیت حاکم بر سیستمهای طبیعی، از تابع عضویت مثلثی متقارن استفاده شد. جهت مقایسه ی کارایی دو مدل در پیشبینی دبی ماهانه، آمار هواشناسی و هیدرومتری مورداستفاده قرار گرفت. دبی ماهانه مدلسازی شده توسط مدلهای ARIMA و رگرسیون کمترین مربعات فازی با استفاده از شاخصهای مختلف ازجمله شاخص نش- ساتکلیف با هم مقایسه شدند که مقدار آن به ترتیب 84/0 و 88/0 برای کارایی مدلها به دست آمد که نشاندهنده ی کارایی بهتر رویکرد رگرسیون کمترین مربعات فازی در برآورد دبی با مقادیر زیاد، نسبت به مدل سری زمانی است. ولی مدل ARIMA در برآورد دبی با مقادیر کم، دقت بیشتری دارد.