پهنه بندی سطوح مناسب تغذیه ی مصنوعی آبخوان های دشت سبزاب و گتوند با استفاده از مدل فازی و تطبیق آن با مخروطه افکنه های منطقه
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه تربیت مدرس
2 دانشجوی دکتری ژئومورفولوژی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات گروه جغرافیای طبیعی، تهران، ایران
3 استاد دانشگاه شهید بهشتی تهران
4 استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات
doi
چکیده
چکیده مخروط افکنهها از عوارض متنوع ژئومورفولوژیکی است که به دلیل تخلخل زیاد از جنبهی تشکیل و تغذیه ی طبیعی سفرههای آب زیرزمینی اهمیت فراوانی دارند و گسترش تمدن ها و مناطق مسکونی را در حاشیهی خود با بهره برداری از این منابع آبی به وسیله ی حفر قنات و چاه به دنبال داشته است. از سوی دیگر برداشت بیرویه از این سفره های آب زیرزمینی، باعث افت شدید سطح آب زیرزمینی شده است. تغذیه ی مصنوعی آبخوان ها به روش پخش سیلاب راهکاری است که با آن میتوان سطح ایستابی آب زیرزمینی را افزایش و روند افت سطح آن را کاهش داد. در این پژوهش با تلفیق سیستم اطلاعات جغرافیایی و مدل فازی، مناسبترین عرصههای تغذیهی مصنوعی در دشت سبزاب و گتوند شناسایی و میزان انطباق آنها با مخروطهافکنه ها مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور، ابتدا نقشه ی عوامل مؤثر در تغذیهی مصنوعی شامل- شیب، نفوذپذیری، هدایت الکتریکی، ضخامت آبرفت، قابلیت انتقال، تراکم زهکشی - در محیط GIS آمادهسازی و با استفاده از تابع عضویت خطی فازی شده و با استفاده از عملگرهای اشتراک، جمع، ضرب و گاما با همدیگر تلفیق و نقشه ی نهایی تهیه گردید. نتایج این تحقیق نشان داد، اراضی منطقه در چهار طبقه تناسب بالا تا نامناسب از جهت تغذیه ی مصنوعی به روش پخش سیلاب هستند و مناطق با تناسب بالا غالباً در پاییندست سازند زمینشناسی کنگلومرای بختیاری بوده و سطح مخروطافکنه دارای انطباق متوسط 83 درصدی در عملگرهای مختلف فازی با طبقات تناسب بالا جهت تغذیه ی مصنوعی میباشد که نشاندهندهی اهمیت این لندفرم ژئومورفولوژی از جهت تغذیه ی مصنوعی سفرهی آب زیرزمینی میباشد.