کاربرد GIS و تحلیل سلسله مراتبی در تعیین مناطق مستعد آب‌های زیرزمینی دشت مهران- استان ایلام

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد هیدروژئولوژی دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

2 دانشیار دانشکده ی کشاورزی دانشگاه ایلام، ایلام، ایران.

3 استادیار گروه علوم زمین دانشگاه تبریز

doi
چکیده

چکیده در مناطق خشک و نیمه­خشک که با کمبود آب روبرو هستند، بررسی پتانسیل آب و مدیریت  آب­های زیرزمینی امری ضروری می‌باشد. یکی از راهکارهای مدیریتی منابع آب، شناسایی مناطق آبی با پتانسیل‌های مختلف و  بهره‌برداری از آنها با توجه به ظرفیت­شان می‌باشد. هدف از این پژوهش پهنه‌بندی مناطق  پتانسیل آب زیرزمینی در دشت مهران (استان ایلام)، از طریق روش‌های AHP و تکنیک GIS می‌باشد. جهت نیل به این هدف از معیارهای زمین‌شناسی، اقلیم، هیدرولوژی، پوشش گیاهی و توپولوژی (طبقات ارتفاع و شیب توپوگرافی)،  بهره گرفته شد، به کمک روش تحلیل سلسله مراتبی (AHP) در نرم­افزار IDRISI وزن­دهی انجام شد. با استفاده از روش‌های  AHP-OWA، AHP-WLC  نقشه­ی نهایی پتانسیل‌یابی آب زیرزمینی در منطقه­ی مورد مطالعه تهیه گردید. در مجموع 5 پهنه با پتانسیل‌یابی خیلی کم، کم، متوسط، زیاد و خیلی زیاد شناسایی گردید، که پهنه با پتانسیل‌یابی بالا منطبق بر رسوبات آبرفتی و پهنه با پتانسیل کم منطبق بر مناطق با حداکثر شیب و رسوبات رسی و مارنی می‌باشد. نتایج نشان داد که، روش­های بکار رفته کارایی مناسبی در پتانسیل‌یابی آب زیرزمینی ایفا مـی‌کنند. نتایج حاصل از این پـژوهش مـی‌تواند در طرح‌های مدیـریت منابع آب زیرزمینی و جلوگیری از استفاده بیشتر از توان آنها کارساز باشد.