تحلیل و بررسی عوامل مؤثر بر پذیرش فناوری اطلاعات و ارتباطات در جوامع روستایی (مورد مطالعه: روستاهای شهرستان طرقبه شاندیز)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا وبرنامه ریزی روستایی، دانشکده ادبیات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

2 دانشجوی دکتری جغرافیا وبرنامه ریزی روستایی، دانشکده ادبیات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

3 دانشیار گروه جغرافیا، دانشکده ادبیات، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران

doi
10.30490/rvt.2022.354648.1361
چکیده

امروزه با افزایش به کارگیری فناوری­های اطلاعاتی و ارتباطی در زندگی انسان­ها، گسترش و توسعه آن به یکی از شاخص­های توسعه­ یافتگی جوامع تبدیل شده است. با توجه به نقش مؤثری که فناوری­ های نوین می­ تواند در توسعه جوامع داشته باشد در­این­ میان جوامع روستایی برخلاف جوامع شهری در استفاده از فناوری­ های جدید بسیار محتاطانه عمل می­ کنند؛ بنابراین به کارگیری فناوری­ های اطلاعاتی در جامعه روستایی ابتدا نیازمند پذیرش این فناوری­ ها توسط روستاییان است. هدف پژوهش حاضر ارزیابی سطح پذیرش اجتماعات روستایی از فناوری­ های نوین، همچنین عوامل مؤثر بر پذیرش آن است. روش پژوهش حاضر از نوع توصیفی- تحلیلی بوده و اطلاعات به دو روش کتابخانه­ ای و میدانی جمع­ آوری شده است. جهت تجزیه و تحلیل داده­ های گردآوری شده از روش های آمار توصیفی و استنباطی (آزمون همسبتگی اسپیرمن، تی­ دو نمونه مستقل و رگرسیون (روش Enter)) و نیز تحلیل عاملی اکتشافی و مدل تصمیم­گیری PSI جهت رتبه ­بندی روستاها استفاده شد. در این تحقیق تعداد دوازده روستای دهستان شاندیز واقع در شهرستان طرقبه شاندیز به عنوان جامعه آماری انتخاب شدند. از طریق روش نمونه ­گیری کوکران 234 سرپرست خانوار مورد پرسش قرار گرفتند. یافته­ های پژوهش گویای این است که سطح پذیرش روستاییان مورد مطالعه از فناوری­ های نوین در حد متوسط است و مهم­ترین عوامل مؤثر بر پذیرش و به کارگیری فناوری­های جدید شامل عوامل آموزشی و امکانات (با مقدار ویژه 99/9)، عوامل فرهنگی و اعتقادی (با مقدار ویژه 29/2)، عوامل اقتصادی (با مقدار ویژه 93/1) و عوامل فردی (با مقدار ویژه 31/1) است.