مقایسه اثربخشی واقعیت درمانی و معنادرمانی بر خودگوییهای درونی و سبک زندگی ارتقادهنده سلامت بیماران مبتلا به دیابت
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری روانشناسی عمومی, گروه روانشناسی , واحد ارومیه, دانشگاه آزاد اسلامی, ارومیه, ایران.
2 استادتمام، گروه روانشناسی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران. (نویسنده مسئول)
3 استادیار، گروه روانشناسی ورزشی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
doi
10.22038/mjms.2025.85249.4892چکیده
مطالعه حاضر با هدف مقایسه اثربخشی واقعیتدرمانی و معنادرمانی بر خودگوییهای درونی و سبک زندگی ارتقادهنده سلامت بیماران مبتلا به دیابت انجام شد. روش پژوهش حاضر شبهآزمایشی با طرح پیش آزمون-پسآزمون چندگروهی به همراه پیگیری سهماهه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی افراد مبتلا به دیابت مراجعهکننده به مرکز دیابت تابان واقع در شهر تهران بود. با استفاده از روش هدفمند و دردسترس تعداد 45 نمونه از میان بیمارانی که حداقل سه سال سابقه ابتلا به دیابت نوع دو داشتند انتخاب شدند و در سه گروه 15 نفری به روش تصادفی گمارش شدند. ابزار گردآوری دادهها پرسشنامه خودگویی کالوت و همکاران (2005) و پرسشنامه سبک زندگی ارتقادهنده سلامت والکر و هیل-پلرکی (1996) بود. گروه آزمایشی اول پس از انجام پیشآزمون، در 8 جلسه گروهی مورد مداخله درمان واقعیتدرمانی گلاسر براساس پروتکل تنظیمشده، قرار گرفت. گروه آزمایشی دوم پس از انجام پیشآزمون، در 8 جلسه گروهی مورد مداخله درمان معنادرمانی فرانکل براساس پروتکل تنظیمشده، قرار گرفت. گروه کنترل نیز پس از انجام پیشآزمون مورد هیچ مداخلهای قرار نگرفت. از هر سه گروه پس از اتمام 8 جلسه، پسآزمون گرفته شد و سپس بعد از گذشت سه ماه از انجام مداخله، مرحله پیگیری با اجرای مجدد پرسشنامههای پژوهش انجام شد. تجزیه و تحلیل دادهها با استفاده از روش تحلیل واریانس اندازهگیری مکرر نشان داد واقعیت درمانی خودگویی منفی را در مبتلایان به دیابت کاهش و خودگویی مثبت را در آنان افزایش میدهد. معنادرمانی خودگویی مثبت را در بیماران مبتلا به دیابت افزایش و خودگویی منفی را در آنان کاهش میدهد.