پهنهبندی تحوّل و حسّاسیت کارست با استفاده از مدل رگرسیون خطّی چندمتغیّره در منطقهی کارستی شاهو
نویسندگان
1 دانشگاه پیام نور
2 دانشگاه بنارس هندوستان
doi
چکیده
چکیده فرایند تحوّل کارست، فرایندی پیچیده و متأثّر از متغیّرهای مختلف است. با توجّه به حسّاسیت ذاتی سیستم کارست، امروزه در برنامهریزیهای مربوط به مناطق کارستی تلاش بر این است که میزان تحوّل و حسّاسیت کارست در چهارچوب مدل یا مدلهایی مناسب مورد بررسی قرار گیرد. در این مطالعه منطقهی کارستی شاهو، بهعنوان منطقهی شاخص کارستی در زاگرس شمالغربی برای پهنهبندی تحوّل و حسّاسیت کارست با استفاده از مدل رگرسیون خطّی چندمتغیّره مورد بررسی قرار گرفته است. لایههای اطلاعاتی و نقشههای رستری تهیّه شده در محیط (GIS) شامل سنگشناسی، میزان فاصله از گسل، شیب، ارتفاع و جهت دامنه، بهعنوان متغیّرهای مستقل (پیشگوییکننده) و لایهی اطلاعاتی فروچالهها بهعنوان متغیّر وابسته، پس از پردازشهای لازم نرمافزاری وارد مدل رگرسیونی چندمتغیّره شدهاند. نتایج حاصل از معادلهی رگرسیونی یا بهگفتهای، نتیجهی حاصل از تأثیر دادن ضرایب رگرسیونی متغیّرها در ماتریس دادهها بر اساس روابطی (استعداد وقوع فروچالهها)، بهصورت طیفی از اعداد مثبت و منفی درآمده است. اعداد مثبت بیانگر وجود شرایط لازم برای توسعهی کارست و اعداد منفی بیانگر نبودن شرایط مناسب برای توسعهی کارست است. دامنهی این طیف عددی، بهصورت کیفی به پنج کلاس از استعداد بسیار زیاد تا بسیار کم تقسیم شده است و در قالب جدول و نقشهی استعداد توسعهی کارست برای منطقه مطالعاتی ارائه شده است. درنهایت، بر اساس نقشههای استعداد توسعهی کارست، نقشهی حسّاسیت کارست در سه کلاس حسّاسیت زیاد، حسّاسیت متوسّط و حسّاسیت کم ارائه شده است. همخوانی بالای نقشهها و نتایج حاصله با واقعیّت منطقهی مورد مطالعه، گویای کارایی و قابلیّت اعتماد مدل است.
