پهنه بندی اثر ویژگی های زمین شناسی و ژئومورفولوژی بر الگوی زمین لغزش با استفاده از هندسه ی فرکتال (مطالعه ی موردی: حوضه ی تویه دروار)
نویسندگان
1 - استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تربت حیدریه، خراسان رضوی، ایران (نویسنده مسئول).
2 کارشناسی ارشد آبخیزداری، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تربت حیدریه، خراسان رضوی، ایران.
3 کارشناس گروه آموزشی مدیریت مناطق بیابانی، مرکز تحقیقات بین المللی بیابان، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
چکیده
چکیده حرکت تودهای از مواد روی دامنههای شیبدار تحت تأثیر ثقل و عوامل محرکی مانند زمینلرزه، سیل و بارانهای سیلآسا زمینلغزش نامیده میشود. امروزه در کشورهای درگیر با زمینلغزش، تمایل فزایندهای جهت ارزیابی خطر و خسارات این پدیده وجود دارد. لذا در پژوهش حاضر به کمک هندسهی فرکتال اثر کاربری، زمینشناسی و ژئومورفولوژی بر الگوی پهنههای لغزشی در حوضهی تویه-دروار استان سمنان مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج بررسی بعد فرکتالی 146 پهنه لغزشی به روش شمارش جعبه، متوسطی برابر با 987/1 را نشان داد. بررسی ویژگیهای مکانی پهنههای لغزشی شامل کاربری اراضی، جهت دامنه، کلاس فرسایش خاک، واحد زمینشناسی، تیپ ژئومورفولوژی، کلاس شیب و ارتفاع، فاصله از جاده، فاصله از گسل و فاصله از آبراهه نشان داد که تنها اثر تیپ ژئومورفولوژی بر بعد هندسی پهنههای لغزشی معنادار است و این معناداری ناشی از اختلاف بالای (000/sig.= ) تیپ کوهها با تیپ فلاتها و تراسهای فوقانی است. نهایتاً نیز نسبت تراکمی نقاط و پهنههای لغزشی در هر یک از طبقات مربوط به ویژگیهای مکانی وقوع زمینلغزش محاسبه و اثر این متغیرها بر شدت وقوع زمینلغزش ارایه و تحلیل گردید. در پهنهبندی حساسیت زمینلغزش حدود 57 درصد لغزشها در کلاس خطر بالا و خیلی بالا واقع شدند که بیانگر پتانسیل بالای منطقه برای وقوع زمینلغزش است.
